Het gaat om de tijd van de Franse Schaakbond, van de tuchtcommissies, van het Franse Olympische Sport Comité, de rechtbanken, het gerechtshof, de Ethische Commissie, het bureau van het Secretariaat van de FIDE, de Presidentiële raad en de ondersteuning van die raad. En dan ben ik ongetwijfeld nog wel wat mensen vergeten. Plus de onkosten en apparaatskosten. Het moet ontzettend veel tijd en geld zijn. Al die mensen zaten niet te springen om deze zaak te doen. De mensen bij de schaakwereld wilden hun tijd besteden aan het verbreiden van het schaken, en de mensen bij de gerechten werden van hun werk gehouden om de ‘echte misdaad’ te bestrijden.

Hoe sneller de politie is bij de plaats van een delict en gegevens verzamelt, hoe groter de kans is op het pakken van een verdachte. Hoe langer het duurt hoe lastiger het wordt een verdachte te pakken. Vandaar dat heterdaad zo belangrijk is.

Kortom, vraag je als bond van te voren heel goed af waar je aan gaat beginnen als het bewijs dun is. Die afweging hoort niet een Bondsbureau te maken, maar het bestuur van een bond.

Weerloos is men uiteindelijk niet, er is nu gestraft. Voor Sébastian Feller zal dit nog jarenlang doorwerken, een schaker met dit verleden is niet aantrekkelijk voor de organisatoren van een gesloten toptoernooi.

Bij open toernooien zal hij na zijn schorsing weer mee kunnen doen, maar startgeld kan hij vergeten.

De FIDE is een farce geworden. Euwe draat zich om in zijn graf over zoveel

pretenties en zo weinig daadkracht. Straks komt er ook nog een Koningklijke Raad, dan is het feodale steltsel weer terug. En zoals altijd hebben de topschakers wederom geen mening.