Dat was inderdaad mijn partij. Ik heb echter pas mijn notatie bijgewerkt nadat de arbiter mijn eerste claim afgewezen had, mijn tegenstander 2 minuten extra heeft gegeven en de klok weer in werking heeft gesteld. Het waren ook maar 6 zetten waar precies de zetherhaling in zat, dus niet erg moeilijk.

Nog een vraag aan Pieter: Als je niet meer noteert vanwege tijdgebrek en er vindt een zetherhaling plaats, is het dan genoeg om alleen de zet te noteren waarmee 3x dezelfde stelling bereikt wordt of moet de gehele notatie bijgewerkt worden? Artikel 9.2a praat namelijk alleen maar over de uit te voeren zet.

Het is een woordenspelletje voor het kwalificeren van momenten. Zoiets komt vaker voor in het recht. Je zou kunnen zeggen: een formalistische benadering.

Even voor de duidelijkheid, diegenen die de derde oplossing als de juiste vinden, vinden de oplossing van de competitieleider formeel en inhoudelijk onjuist. Reden: de competitieleider had de eerste beslissing niet als afgewezen en ook niet als niet-ontvankelijk moeten betitelen, maar als een onjuiste beslissing. Voordat wordt beslist brengt namelijk de zorgvuldigheid (= een behoorlijkheidsnorm) met zich mee de claimende speler eerst in de gelegenheid te stellen zijn verzuim te herstellen. Pas daarna wordt beslist:

– weigert de speler de zet te noteren, wordt de claim afgewezen, of desnoods niet-ontvankelijk verklaard

– noteert de speler wel, wordt de claim ingewilligd.

Door die beslissing als niet-ontvankelijk (en dus als een juiste beslissing) te kwalificeren, gaf de competitieleider een verkeerd voorbeeld.

"Als de claim gebaseerd was op een voorgenomen en genoteerde zet (9.2a; 9.3a), dan moet deze zet worden gedaan met inachtneming van artikel 4."

Volgens artikel 9.2 en 9.3 kun je uitsluitend remise claimen met een genoteerde zet (3x dezelfde stelling en 50-zettenregel).

Artikel 9.5 suggereert dat het ook mogelijk is remise te claimen zonder genoteerde zet door "Als.." aan het begin van de zin te plaatsen.

Het merkwaardige is echter dat de arbiter samen met de witspeler en de zwartspeler de stelling wel gaat onderzoeken, ondanks de latere veronderstelling dat de remiseclaim niet in behandeling is genomen.

Als dit onderzoek echter geen behandeling was van een remiseclaim, wat was het dan wel?

Feitelijk is het volgende gebeurd:

– Tijdens de partij zet witspeler de klok stil.

– Hij roept de arbiter erbij.

– Hij vertelt aan de arbiter en de zwartspeler zijn speelplan.

– Met zijn drieën analyseren ze de stelling.

– De klok wordt weer gestart.

– De partij wordt voortgezet.

Zeer vreemd dus, een partij met je tegenstander en de arbiter analyseren, terwijl deze partij nog gaande is, waarbij ook nog de klok wordt stilgezet. Een wijze les ook voor de zwartspeler, die zijn medewerking aan deze analyse eigenlijk formeel had moeten weigeren.

Er zit een groot verschil tussen de tweede en derde oplossing. In de tweede neemt de wedstrijdleider na de eerste claim een beslissing, namelijk hij wijst de claim af. Als bijvoorbeeld de claimende speler zich neerlegt bij die beslissing gaat de partij gewoon verder.

In de derde oplossing mag de wedstrijdleider pas beslissen als hij de speler eerst in de gelegenheid heeft gesteld zijn verzuim aan te vullen.

Artikel 13.3 van de FIDE-regels staat in het hoofdstuk dat gaat over de ‘taak van de arbiter’. Als een arbiter een beslissing neemt (bijvoorbeeld wijst een claim wegens driemaal dezelfde stelling af) dan moet de arbiter ervoor zorgen dat die beslissing ook wordt uitgevoerd. De achterliggende gedachte daarvan is dat discussieren met de arbiter over zijn beslissing geen zin heeft, omdat ‘eens beslist, altijd beslist is’. Te vergelijken met de klap van de hamer die een rechter geeft als hij zijn beslissing heeft gegeven. De zaak is gesloten. Als de speler het niet eens is met de beslissing van de arbiter kan hij bezwaar aantekenen bij de competitieleider. Dit alles is erop gericht de zaak niet te laten escaleren.

De tweede oplossing lokt nu juist wel discussie uit, de derde niet.

voor de formelen:

Formeel technisch wordt de claim dan niet afgewezen, maar niet in behandeling genomen en gaan we verder of er niets is gebeurd. De speler kan dus opnieuw de zet noteren en claimen. Hij kan ook een andere zet doen.

voor de niet-formelen:

Arbiter zegt: ‘eerst je zet noteren dan ga ik je claim bekijken’.

Voor wat betreft de casus in Wageningen: terecht is de remiseclaim gewoon toegewezen, ondanks het administratieve verzuimpje van de witspeler.

In de casus van Dimitri zou ik de claim ook toewijzen. Speler B heeft wel het geluk dat hij wat extra tijd krijgt voor de notatie, maar feit blijft dat zijn remiseclaim gewoon terecht was.

Verder zou het mooi zijn als we gewoon gingen schaken, herhalen we de zetten een paar keer, dan hoeven we elkaar eigenlijk alleen maar aan te kijken. Meestal begint het ook gewoon met een remiseaanbod, al mag dat hier in Polen niet voor de 40e zet. Dat vind ik wel een geinige regel overigens, hoewel het er een beetje raar uitziet dat een arbiter voor de 40e moet controleren of het wel daadwerkelijk 3x dezelfde stelling is geweest…