Ik denk dat ik het specifieke verhaal over Joodse schaakstijl heb uit de ‘Praatschaak’-boekjes van de schaakjournalist Evert Straat (jaren ’50-’60). Maar die zitten nog in een verhuisdoos.

Die anti-Joodse geschriften van Aljechin zijn onder meer te vinden in het boek A. Alekhine: Agony of a Chess Genius van Pablo Moran.

Aljechin heeft zelf tot zijn dood ontkent dat hij de geschriften in die vorm geschreven had. Dat wordt meestal niet geloofd, omdat Aljechin wel naar die artikelen heeft verwezen in een interview met een Spaanse krant. De vraag is of er nog manuscripten zijn bewaard gebleven die dit kunnen bewijzen dan wel ontkrachten. Ik meen ooit ergens gelezen te hebben dat die die manuscripten, als ze nog bestaan, volgens de Franse wet niet vrijgegeven mochten wordt tot 60 jaar na het overlijden. Die periode is vorig jaar verstreken, maar ik heb nog nergens gelezen of die manuscripten nu wel of niet boven water zijn gekomen.

Mooie typering!

Ik weet onvoldoende van de situatie uit die tijd. Het statement van Evans (waar hij Fischer erbij haalt) lijkt mij een beetje redeneren by hindsight. In de periode 1947/48 heb ik dit argument (nog) niet aangetroffen? Het was toen een ingewikkelde situatie vond ik. In Amerika boterde het niet helemaal tussen Fine en de Amerikaanse bond en tussen Fine en enkele Amerikaanse topspelers. Er was iets vervelends voorgevallen bij het Amerikaanse Kampioenschap van 1946, maar het fijne weet ik daar niet van. Fine zou daar geen positieve rol bij hebben gespeeld? En dit zou mede een van de redenen zijn geweest waarom de bond hem niet meer wilde steunen?

De Amerikaanse bond stelde niet veel voor (zie ook stukje van Euwe). In Amerika was er weinig aandacht voor schaken na de oorlog. En dat merkte Fine ook.

Rond de organisatie van het eerste WK na de oorlog veranderde steeds alles (plaats, tijd etc.) mede door de grote invloed die de Sovjets kregen. Fine kon in die periode zijn doctorstitel in de Psychologie halen en kwam voor keuzes te staan. Hij koos voor de Psychologie en trok zich al snel terug uit het internationale topschaak. Ook Boedapest 1950 liet hij aan zich voorbij gaan.

Overigens vermoed ik dat Donner in werkelijkheid een ‘decadente, marxistisch-leninistische stijl’ had.

Een uitspraak van Fine zelf staat in het augustus nummer uit 2004 van Chess Life: GM Larry Evans gave his recollection that “Fine told me he didn’t want to waste three months of his life watching Russians throw games to each other. Fine was bang voor hetzelfde soort van combine van de Russen, waar Fisher in het kandidatentoernooi van 1962 op Curacao tegenaan liep.     Fine had ook voorgesteld in de Verenigde Staten te spelen, maar de bond steunde dat niet.

Fine’s 1951 written statement on the matter in his book The World’s Greatest Chess Games was: Unfortunately for the Western masters the Soviet political organization was stronger than that of the West. The U.S. Chess Federation was a meaningless paper organization, generally antagonistic to the needs of its masters. The Dutch Chess Federation did not choose to act. The FIDE was impotent. The result was a rescheduling of the tournament for the following year, with the vital difference that now half was to be played in Holland, half in the U.S.S.R. Dissatisfied with this arrangement and the general tenor of the event, I withdrew.

@Johan

Misschien een kwestie van interpretatie?

Fine trok zich op het allerlaatste moment zelf terug omdat de Amerikaanse bond niet achter hem stond! De houding van zijn bond was een klap in zijn gezicht.

Zie b.v. de biografie van AM over Euwe.