Nadat Fischer in de allerbovenste partij alhier de door Kmoch en Cafferty geprezen nieuwe zet, het directe 10… c7-c5, had gedaan is daarop het commentaar van Keres in Dreispringerspiel bis Königsgambit “sicherer ist 10. … o-o, um erst dann c7-c5 zu drohen”.

Men vergelijke zelf ook bij andere zetten in deze partij de commentaren, en dan in de eerste plaats die van Fischers eigen My 60 Memorable Games, met wat je via de computer kunt vinden.

Maandagavond bedacht ik nog niet dat in mijn bezit nog een boek was met die partij, namelijk ‘Grand Strategy’ uit 2000 door Jan van Reek ‘supported by Boris Spassky’, door beiden gesigneerd nog wel. Bij die gelegenheid liet Spassky mij een studie zien die hij eerder aan Fischer had voorgelegd. Enkele dagen daarna noemde Fischer tussen neus en lippen door alleen de sleutelzet, dat was duidelijk genoeg: hij had ernaar gekeken en de oplossing gevonden.

Van de partij uit Santa Monica krijgt 28.Dc2-d2 ?! en 28.Ph5 ! “Passive defence 28… Df7 is beaten by 29.Dc3+ Kh7 30.Dg3 Lc8! 31.Tc1!” gevolgd door verdere analyse. De bij chessgames bij 26… Kh8 rechts onder de notatie aanklikbare ENGINE analyseert 31.Pf4.

De analyse in ‘Grand Strategy’ eindigt met “Black can escape to an inferior endgame by 28… Le4! 29.Pxf6 Lxc2 30.Td7 Txf6 31. Lxc2. The white rook and bishop are active.”

Groeten van Henk

Van Henk Smout ontving ik het volgende bericht, hetgeen weer een aardige aanvulling is op het artikel, waarvoor dank.

Hallo Herman!

De computer (ja, de computer!) vindt 28.Ph5 en een kibitzer op https://www.chessgames.com/perl/chessgame?gid=1044620&comp=1 vertelt dat de zet in Chess Monthly werd aangegeven (wanneer?). Spassky doet de zet niet in de partij, maar noemt de zet ook niet in zijn commentaar in het door Dover uitgegeven toernooiboek ‘Second Piatigorsky Cup’ is een ‘Unabridged republication of the original (1968) edition. Edited by Isaac Kashdan’, de Sahovski Informator (Ivkov) niet, en O’Kelly in Schakend Nederland gaf het gespeelde 28.Dd2 zelfs een !. In 1972 is er het Batsfordboek met Fischerpartijen van Wade/O’Connell en het matchboek door C.H.O’D. Alexander, ze geven 28.Ph5 niet; in 1979 geven de derde editie van Cafferty’s ‘Spassky’s 100 Best Games’ en het boek van Van der Tak en Sosonko over het Grünfeld-Indisch de zet evenmin. Uitgebreide analyses geeft Soloviovs ‘Boris Spassky’s 300 wins’ uit 1998 in de Bulgaarse serie Chess Stars, maar opnieuw géén 28.Ph5.

Dat zijn de acht papieren publicaties met analyse – en geen daarvan heeft Ph5 -, sommige decennia later, waarin ik tot dusver de partij met commentaar heb teruggevonden. Dat Spassky bepaald niet de enige is die de zet niet opmerkt, maakt het de aandacht des te meer waard. Het antwoord 30.Td5 op 28… Le4 29.De2 De5 is bijzonder fraai.

Groeten van Henk

Hoogovenstoernooi 1963, gewonnen door Hein Donner, had zelfs 18 deelnemers! En Montreal 1979 was een dubbelrondige tienkamp (18 ronden)! En later had je uiteraard de interzone-toernooien die tot 24 deelnemers (Palma 1970) telden. Daar deed je ruim anderhalve maand over!

Ja dat viel me ook op. Tegenwoordig hoor je wel dat Wijk aan Zee lang duurt met veertien deelnemers. In de jaren zeventig hadden het Hoogovens- en IBM-toernooi beide zestien deelnemers.

Vijftien ronden, negentien ronden, tweeëntwintig ronden, zeventien ronden. Met afgebroken partijen en (nachtelijke) analyses. De spelersvakbond van Sutovsky zou nu een algemene staking uitroepen. En dan hebben we het nog niet over het kandidatentoernooi Zürich/Neuhausen: 28 (acht en twintig) ronden…