Dirk Goes, Lid van Verdienste van de SGA

Dirk was een aardige en lieve man die overal in de Nederlandse schaakwereld vrienden had en gemakkelijk contact legde.

Lees verder op de SGA-site: In Memoriam Dirk Goes (1956 – 2026)

De kerkdienst en crematieplechtigheid vonden plaats op maandag 12 januari. De familie waardeerde het zeer dat meer dan 75 schakers de uitvaart bijwoonden.

Overal in de Nederlandse schaakwereld heeft Dirk schaakvrienden en -kennissen. Waar we ook komen als Amsterdamse schakers, vaak krijgen we de vraag: ken je Dirk Goes? Zeker kennen we die! We hebben Dirk Goes benoemd tot lid van verdienste van de SGA.

Speeltempo: 3 min + 2 sec/zet. Systeem: Zwitsers voorronden gevolgd door de finale in meerkampen.

Het Oranjetoernooi in 2024. © foto Iwan Bonoo

Voor de deelnemers is dit toernooi vaak een bijzondere beleving. We herinneren ons een verslagen schaker die onder toezicht van EHBO-schaakvrienden crashte op de bank bij het aquarium, een bekende oost-Europese grootmeester die na afloop vermomd als zwerver in het Bilderdijkpark sliep en enkele IM’s die om 4:30 uur ’s ochtends vroegen hoe ze met het openbaar vervoer terug konden naar hun camping in Drenthe. Als schaakclub doen we ons uiterste best om soepel met dit soort bijzondere gasten en wensen om te gaan.

Locatie: Bilderdijkpark 10, Amsterdam.

Inschrijven op de website van sv Amsterdam West.

De lijst met reeds ingeschreven spelers.

Dresscode: oranje (optioneel).

De recente toernooiwinnaars:

• 2024: Hing Ting Lai
• 2023: Hing Ting Lai
• 2022: Hing Ting Lai
• 2019: Hing Ting Lai
• 2018: Hing Ting Lai
• 2017: Tobias Kabos
• 2016: Konstantin Tarlev
• 2015: Hing Ting Lai
• 2014: Jouke van Veelen
• 2013: Hing Ting Lai
• 2012: Tex de Wit

Door zich aan te sluiten bij de schaakbonden, kunnen de leden deelnemen aan de regionale en landelijke schaakcompetities. In het seizoen 2024-2025 begint de Queer Schaakclub met 2 teams in de SGA-competitie in de schaakregio Groot-Amsterdam, die zich uitstrekt tot Amstelveen, Diemen, Muiderberg, Weesp, Almere en Uithoorn. De teamspelers van de Queer Schaakclub komen naast Amsterdam ook uit de bredere regio en één speler komt zelfs uit Keulen. Het streven is om in het seizoen 2025-2026 ook met één of twee teams deel te nemen aan de landelijke KNSB-competitie. De aansluiting bij de bonden biedt de leden van de Queer Schaakclub een kans om zich verder te ontwikkelen in het schaken.

De Queer Schaakclub biedt een veilige en laagdrempelige schaakgelegenheid voor queers, oftewel iedereen die niet in de ‘standaardhokjes’ valt wat betreft genderidentiteit en/of seksuele voorkeur. De sfeer binnen de club is minstens zo belangrijk als het schaakspel zelf; gezelligheid en creativiteit staan centraal. De club wil met de aansluiting bij de bonden het unieke karakter behouden, terwijl de schaakwereld diverser en inclusiever wordt.

Enkele leden van De Queer Schaakclub en verschillende SGA-clubs hebben onlangs al kennis gemaakt in het Sport Pride Amsterdam Chess Open, een snelschaak­toernooi tijdens de Amsterdam Pride Week.

Achtergrondinformatie

• Website van De Queer Schaakclub
• Een bijzondere aanwinst: De Queer Schaakclub Amsterdam, KNSB, 5 september 2024
• De Queer Schaakclub van start in De Baarsjes, De Westkrant, 6 april 2022
• Kennis van schaken is niet vereist bij De Queer Schaakclub: ‘Er hangt hier een lossere sfeer’, Het Parool, 21 april 2022

Uit dit onderzoek blijkt dat hoe meer mentale inspanning de deelnemers leverden, hoe meer onaangename gevoelens ze ervoeren. Het is een ware tijdbom onder de denksporten.

Mijn eerste gedachte was: “Maar hoe zit het dan met schaken? Waarom schaken wij eigenlijk?” Ook daarvoor geven de onderzoekers een ‘verklaring’:

Dat mensen toch vrijwillig voor mentale inspanning kiezen, komt volgens Bijleveld door de verwachte beloning. Hij noemt schaken als voorbeeld: ‘Als de voordelen van schaken groter zijn dan de kosten, kunnen mensen ervoor kiezen te schaken en zelfs melden dat ze van schaken genieten’.

Dit soort narratieve flexibiliteit vind ik als rechtgeaarde bèta lastig te verdragen, wanneer ik zo’n pareltje van de geesteswetenschappen voorbij zie komen.

Wij schakers weten wel beter. Nadenken is in eerste instantie een aangename activiteit. We zitten achter het bord en genieten van de interessante stelling, een kopje koffie en misschien zelfs het mooie weer. Als de tegenstander een blunder maakt of een geniaal offer mat in 7 mogelijk maakt, ervaren we zelfs extatische genoegens.

Maar soms zit het tegen. Een blunder ontglipt ons. De tegenstander speelt boven ons kunnen. Dan wordt schaken stressvol. Gekweld zoeken we naar een uitweg. De ijzeren grip van de tegenstander op de stelling drijft ons tot frustratie. We ergeren ons aan zijn smakgeluidjes, het wiebelen op een krakende stoel of het gefriemel met de stukken achter het bord.

Het is echter niet het nadenken op zichzelf dat aangenaam of onaangenaam is. Het is de situatie waarin we ons bevinden, in combinatie met de mogelijkheid om die situatie door nadenken naar onze hand te zetten:

• Nadenken en een probleem oplossen of tot een inzicht komen, is aangenaam.
• Hard nadenken en geen stap verder komen, is onaangenaam.

Probeer het eens, psychologen, tot een inzicht komen.

Speeltempo: 3 min + 2 sec/zet. Systeem: Zwitsers voorronden gevolgd door de finale in meerkampen.

© foto Iwan Bonoo

Voor de deelnemers is dit toernooi vaak een bijzondere beleving. We herinneren ons een verslagen schaker die onder toezicht van EHBO-schaakvrienden crashte op de bank bij het aquarium, een bekende oost-Europese grootmeester die na afloop vermomd als zwerver in het Bilderdijkpark sliep en enkele IM’s die om 4:30 uur ’s ochtends vroegen hoe ze met het openbaar vervoer terug konden naar hun camping in Drenthe. Als schaakclub doen we ons uiterste best om soepel met dit soort bijzondere gasten en wensen om te gaan.

Locatie: Bilderdijkpark 10, Amsterdam.

Dresscode: oranje (optioneel).

De recente toernooiwinnaars:

• 2023: Hing Ting Lai
• 2022: Hing Ting Lai
• 2019: Hing Ting Lai
• 2018: Hing Ting Lai
• 2017: Tobias Kabos
• 2016: Konstantin Tarlev
• 2015: Hing Ting Lai
• 2014: Jouke van Veelen
• 2013: Hing Ting Lai
• 2012: Tex de Wit
• 2011: Matthew Tan
• 2010: Robert Ris

Inschrijven op de website van sv Amsterdam West.

Daarbij valt op dat er verschillende spreekstijlen worden gehanteerd. De een spreekt duidelijk, gearticuleerd en vermeldt concrete varianten, die we met belangstelling proberen te volgen. De ander kletst maar wat en uit beleefdheid knikken we begripvol en laten wij hem uitrazen. Laten we de verschillende spreekstijlen eens onder de loep nemen.

Die-die-die

Toen deed hij die, ik kon die doen, maar dan heeft hij die.

Zo hoort men schakers vaak spreken als zij gezamenlijk aan een bord analyseren. De mededelingen worden geadstrueerd met zetten op het bord. Het is affreus en onnavolgbaar. Op zowel schaakpedagogische als -didactische gronden dient deze spreekstijl stellig te worden ontraden.

Kletspraat

Ik dacht nog, toen jij mijn loper sloeg, stond je toren in de weg en had je toen niet met het paard kunnen slaan? Maar ja, dan komt die pion naar voren en dan moet ik weg.

Zo sprak een tegenstander mij laatst toe met een flesje bier aan de bar. Ik had oprecht geen flauw idee waar hij het over had. Welke loper? Op welke zet? Wat slaan? Een misverstand is zó geboren. Vermijd liever dergelijke onduidelijke taal.

Codetaal

In De Koning, een bundel met de beste schaakartikelen van J.H. Donner, vertelt deze over een geheime tweekamp tussen Timman en Polugajevski, ergens in het zuiden van het land.

“In verband met het aanstaande interzonetoernooi in Brazilië hebben wij besloten deze partij alleen in code te publiceren, zodat geen buitenlander er iets van zal kunnen begrijpen.”

Die code ziet er als volgt uit:

De eerste trek der witten: De boer der koninginne doet twee schreden.

De eerste trek der zwarten: De Konings Paard springt naar het derde veld des Raadsheren de Konings.

De tweede trek der witten: De boer des Raadsheren der Koninginne doet twee schreden.
… enzovoorts

Nadat aldus enige malen deze zetten waren gerepeteerd, werd tot een impasse geaccordeerd.

Deze codetaal is niet doorgedrongen tot de spreektaal van de hedendaagse schakers.

Korte notatie

Hieraan herkent men de afgetrainde schaker met ambitie en elan. Hij spreekt strikt in de korte notatie. Niet de lange; de korte. Deze is streng gereglementeerd en staat geen enkele dubbelzinnigheid toe. De FIDE-regels voor het Schaakspel spreken van het Algebraïsch Systeem.

Een voorbeeld hoef ik nauwelijks te geven.

1 e4 d6 2 d4 paard f6 3 paard c3 e5 4 d maal e5 d maal e5 5 dame maal d8 koning maal d8

Woorden zijn overbodig. Behalve ‘kort’ en ‘lang’ misschien, die worden gebruikt om 0-0 respectievelijk 0-0-0 uit te spreken. Het optionele ‘x’ wordt meestal uitgesproken als ‘maal’, door een enkeling als ‘keer’ of ‘slaat’. ‘e.p.’ (en passant) spreekt voor zich en wordt zelden uitgesproken. Het is overigens een optionele toevoeging in de korte notatie.

‘+’ wordt door de gevorderde schaker niet uitgesproken, tenzij de tegenstander er in de analyse kennelijk door wordt verrast. In dat geval schalt het “schaak!” triomfantelijk door de zaal. Bij ‘++’ is ‘dubbelschaak!” echter weer niet gebruikelijk.

Een eventuele hint (“ik val je dame aan”) wordt met een subtiel wijsgebaar gegeven, niet uitgesproken.

Wijlen Rob Brunia, co-auteur van de Stappenmethode, leerde ons in de trainersopleiding van stap 5 strikt zo rekenen. Op het demonstratiebord stond een moeilijke stelling, waarin wit een aantrekkelijke koningsaanval had, die net niet doorsloeg, maar wel tot een winnend eindspel leidde. Mits een cruciale tegenaanval kon worden afgeslagen. Vanuit de beginstelling mocht iemand een winnende variant presenteren. Maar uitsluitend in de korte notatie, zonder enig extra woord. Zeker geen vage claims als “en dan wint wit”.

De opdracht aan de zaal was vervolgens om een verdediging voor zwart te verzinnen. Die moest wederom in de korte notatie worden gepresenteerd, helemaal vanuit de beginstelling. Daarna mocht iemand een verbetering op de witte aanval presenteren, dan weer een zwarte verdediging. Enzovoorts. Tot de winst was aangetoond met een lange variant vanuit de beginstelling. De hele zaal sprak een uur lang geen woord, anders dan de zetten in de korte notatie, daarbij de varianten uit het hoofd visualiserend.

Het idee is dat woorden slechts afleiden en ambigu zijn. Het schaakbrein heeft genoeg aan de zetten en wordt het beste getraind als de pupil strikt in de korte notatie denkt en spreekt. Als de pupil zich toch ‘die’ laat ontvallen, vraag dan meteen ‘welke?’. Nadat hij de zet opnieuw heeft uitgevoerd of een stuk heeft aangewezen, zeg dan luid en duidelijk “aha, paard e5”. Het ‘aha’ dient een didactisch doel en moet geen onderdeel worden van de spreekstijl.

In het geval van twee stukken die naar hetzelfde veld kunnen, schieten zelfs de beste schakers weleens tekort in het verwoorden van de zet. Zelden hoor je “toren c c4”, ter onderscheid van “toren a c4”. Als de pupil “toren c4” zegt, vraag dan direct “welke toren?”. Nadat de pupil de toren heeft aangewezen, zeg dan niet “oh die”, maar bijvoorbeeld “aha, toren á c4”.

Dit artikel verscheen eerder in de Patten van juni 2017, het clubblad van sv Amsterdam West.

Als de toeschouwer zich het leed en de problemen van de schakers te veel aantrekt, wordt haar rol erg zwaar. Zij neemt de dingen die zij waarneemt als het ware mee naar huis, waardoor zij zich niet goed meer kan ontspannen. De kunst is om warme belangstelling voor de partij op te brengen, maar daarbij grenzen in acht te nemen en een zekere distantie te betrachten. Maak geen oogcontact met de schaker. Laat je niet verleiden door de wanhopig smekende blik, waarmee hij vraagt om aandacht of adviezen. Professioneel hulpverleners zullen dit beamen.

De nabijheid van een toeschouwer heeft onmiskenbaar invloed op de schaker. De belangstelling drukt als een loden last op zijn schouders. Plots wordt van hem een verrassende manoeuvre verwacht, een geniale zet of een indrukwekkende slotcombinatie die aan alle twijfel een einde maakt.

Een nadrukkelijk aanwezige toeschouwer

Bobby Fischer had in zijn partij tegen Ulf Andersson in 1970 onder het toeziend oog van een te nabije toeschouwer geen 13 Kh1 durven spelen, omdat zijn plan geenszins voor de hand lag. De zet zou de indruk kunnen wekken dat hij onzeker is, zijn beurt liever overslaat en besluiteloos zijn koning verplaatst. Hij kan en mag er niet op vertrouwen dat de toeschouwer blijft kijken naar het geniale vervolg 14 Tg1, 16 g4!, 17 Tg3, 18 Tag1 enzovoorts.

Langdurige aandacht voor één bepaalde partij kan de schakers aldaar volledig uit het lood slaan. Zij realiseren zich dat de toeschouwer de stellingsproblemen langzaam maar zeker begint te begrijpen. Schaamte of trots voor de gebeurtenissen op het bord bekruipt hen. Ze worden onzeker en feilbaar. Verdeel de aandacht daarom evenredig over de verschillende partijen in de speelzaal en verblijf slechts kort in de aandachtsfeer van een schaker.

Vreselijk is dat de schaker in intense belangstelling aanwijzingen meent waar te nemen. Kijkt de toeschouwer nou vooral naar g6? Is daar een offer mogelijk? Het knaagt, het offer werkt niet, maar hoe maakt hij dat de toeschouwer duidelijk zonder de partij te verliezen? Voor de toeschouwer die de schaker een warm hart toedraagt is het daarom beter de blik te richten op verschillende elementen van de stelling. Kijk niet in het bijzonder naar de vijandelijke koning, maar volg met de ogen de open lijnen en lange diagonalen in alle richtingen. Maar overdrijf het niet. Een geheel geblokkeerde pionnenketen behoeft geen nadrukkelijke aandacht langs zijn diagonaal.

Tijdsdruk wordt onder invloed van de toeschouwer in wiens gezelschap de schaker vertoeft, welhaast ondraaglijk. Hij heeft honger, wil naar het restaurant. We hebben maar een uurtje voor de lunch. Hoe maak ik het snel af? De toeschouwer die zich de geïnduceerde prestatiedruk realiseert, zou van de weeromstuit geruststellende signalen willen afgeven. We hebben alle tijd, maak je niet druk. Maar dat brengt de schaker uit balans. De klok tikt immers door en latente tijdsdruk doet zich immer gelden.

Fysieke nabijheid wordt gehoord, gevoeld, geroken. Deze zintuigen van de schaker, die bij het spel geen rol van betekenis spelen, reageren geprikkeld en overactief op elke afleiding die zich aandient. Een met mate aangebrachte aftershave of milde parfum kan aanvaardbaar zijn, mits de toeschouwer zich benedenwinds opstelt. Het aanraken van de schaker is echter uit den boze! Dat kan niet genoeg worden benadrukt.

Bij geluiden of geuren die onbedoeld aan het lichaam ontsnappen, is het zaak subiet fysieke afstand tot het bord te nemen. Maar doe dit rustig en beheerst, om geen onnodige aandacht van de schakers en overige aanwezigen te trekken. Het is niet nodig aan te nemen dat de schaker e.e.a. heeft waargenomen en een verontschuldigende blik te werpen. De schaker zal uit beleefdheid in diepe concentratie blijven en het ongelukje schijnbaar onopgemerkt laten passeren.

Roken is doorgaans in de speelzaal niet toegestaan. Alcohol drinken wel, maar dat wil niet zeggen dat dit een goed idee is. De schaker moet onbeneveld denken en onthoudt zich derhalve van alcohol. De hele partij zit hij zich te verkneukelen om het eerste biertje na afloop. Het levert hem de ijzeren wil de partij snel te beslissen met een vlotte aanval en overtuigende slotcombinatie. In die omstandigheid van hevig verlangen vraagt de versnapering in de hand van de toeschouwer te veel van de zelfbeheersing van de schaker.

Het verorberen van een zachte snack kan in de speelzaal worden gedoogd. Volstrekt ontoelaatbaar zijn echter consumpties met welriekende ingrediënten, zoals pindakaas of satésaus. Deze zouden binnen 500 meter van een schaakevenement niet verkrijgbaar moeten zijn. De organisatie heeft hierin een belangrijke verantwoordelijkheid. De grofste schending van de optimale speelomstandigheden is het in de mond vermalen van droge chips, die tevoorschijn wordt gehaald uit een luidruchtig krakende plastic zak. Een hele zaal schakers kan ermee tot wanhoop worden gedreven.

Sterke schakers dienen zich bewust te zijn van een extra verantwoordelijkheid wanneer zij zich manifesteren als toeschouwer. Hun belangstelling voor een partij van een mindere schaker kan onvermoede gevolgen hebben. De schaker kan zich vereerd voelen, maar ook veroordeeld of geridiculiseerd. Dat gevaar dreigt met name bij onbedoeld proesten of plotselinge lachstuipen. Het is beter afstandelijk door de speelzaal te schrijden en slechts terloops een neutrale blik op de stellingen van de mindere goden te werpen. Juist door een zekere afstand te bewaren krijgen ze vertrouwen in hun zelfredzaamheid.

Het is de toeschouwer ten strengste verboden tekenen of signalen aan de schaker te geven, van welke aard dan ook. Dat wil zeggen, het is de schaker verboden er kennis van te nemen of zich erdoor te laten adviseren. De toeschouwer dient zich te beperken tot een strikt observerende aanwezigheid. Knipogen, de duim opsteken, klakken met de tong, doe het niet!

Een bijzondere categorie toeschouwers is de ouder of coach van een jong talent. Zo herinner ik mij als de dag van gisteren mijn kansloze nederlaag tegen een 12-jarige jongen in het open Limburgs Kampioenschap van 2008 te Maastricht. Hij had mij positioneel én tactisch volkomen overspeeld en ik hing vernederd in de touwen. Ik droom er nog regelmatig van. Vrijwel onmiddellijk na mijn overgave verscheen een man aan het bord, die gedurende de hele partij net-niet-hinderlijk om ons heen had gedrenteld. Ik begreep zijn belangstelling voor onze partij niet, tot ik mij enkele frappante overeenkomsten gewaarwerd in uiterlijke kenmerken van mijn tegenstander en de man in kwestie. Het was zijn vader. Met enthousiaste armgebaren nodigde pa een coach en andere begeleiders van de jeugdige schaker aan het bord. Er werd spontaan een eerbetoon voor de opmerkelijke prestatie georganiseerd en kennelijk werd van mij verwacht dat ik daaraan deel zou nemen. Ik kon wel huilen. Gelukkig was ik in het gezelschap van enkele goede schaakvrienden die mij troostten en naar de bar droegen.

Het meest curieuze geval van de te nadrukkelijk aanwezige toeschouwer is ongetwijfeld dr. Zukhar, een bekende hypnotiseur die in het team van Karpov plaatsnam op de publieke tribune bij het wereldkampioenschap tegen Korchnoi in 1978. Er mag twijfel bestaan over het realiteitsgehalte van de hypnose en aardstralen waarvan hij werd beschuldigd, maar uit de gang van zaken bleek dat de toeschouwer zelfs op gepaste afstand een onmiskenbare invloed op de schakers kan hebben. Het verhaal gaat dat Korchnoi een eigen toeschouwer met bijzondere vaardigheden op de tribune plaatste, zodat deze en Zukhar elkaars aardstralen zouden opheffen. Ik vermoed dat Korchnoi er echt in geloofde en dat hij hierdoor werd gesterkt in zijn wil om te winnen. Helaas is dat winnen niet gelukt, dus misschien zit er toch een kern van waarheid in de vermeende invloed van aardstralen. Vermijd daarom liever het uitzenden van dergelijke straling.

Dit artikel is eerder gepubliceerd in de Caissa Nieuws nr 442 van augustus 2017, het clubblad van Caissa Amsterdam.

Als toernooileider van het Best of the West-toernooi blijf ik me verbazen over de afwezigen. Vooropgesteld, de meeste deelnemers zijn zich volop bewust van hun sociale verantwoordelijkheid. Zij melden zich tijdig af als ze een keer verhinderd zijn, maar sommige schakers kunnen deze belangrijke verantwoordelijkheid kennelijk niet aan. Een strenge bepaling in het toernooireglement, een herinnering per e-mail dat er een ronde aanstaande is, tirades van de toernooileider, geldboetes, lijfstraffen, economische sancties… het haalt allemaal niets uit. Elke ronde van het toernooi zijn er wel enkele deelnemers zonder bericht afwezig.

En als we achteraf al een excuus of verklaring krijgen, zijn de smoezen niet om aan te horen.

• “Mijn dochter was jarig”. Dat zie je maanden van tevoren aankomen en dan kun je je dus even afmelden. Na de herinneringsmail een week voor de ronde zou het kwartje in ieder geval moeten vallen.
• “Ik moet toch maar eens opschrijven wanneer de rondes zijn”. Werkelijk waar. Ik zal zijn naam niet noemen, maar onze eerbiedwaardige clubgenoot komt op enigszins gevorderde leeftijd tot het inzicht dat hij een agenda zou moeten bijhouden. Ik verzin dit niet. Ik leerde dat toen ik 12 was, in het eerste jaar van de middelbare school, maar kennelijk zit de competentie ‘agenda bijhouden’ niet op alle scholen in het curriculum.
• “Ik lees mijn e-mail niet”. Ik wou dat ik die optie ook had.
• “Ik dacht dat het zondag was”. Dat was het ook, de dag na de toernooironde.
• “Ik heb me verslapen”. De ronde begint om 2 uur ‘s middags, maar goed, dat kan gebeuren. Een voormalig clubgenoot gaf ooit dezelfde reden op voor afwezigheid bij de interne competitie om 8 uur ‘s avonds.

“Eighty percent of success is showing up”
– Woody Allen

Absentee Memorial

Misschien moeten we voor de afwezige schakers een apart toernooi organiseren: het Absentee Memorial. De herinneringsmails blijven ongelezen in de inboxen staan. De zaal staat vol met lege stoelen, alle stukken in de beginstand. In zijn openingspraatje herinnert de toernooileider aan het belang van tijdig afmelden. Het is aan dovemansoren gericht. “N.O. – N.O. 0-0R’ staat bij alle borden op de uitslagenlijst.

Dit artikel werd eerder gepubliceerd in de Patten van juli 2022, het clubblad van sv Amsterdam  West.

De foto is vermoedelijk rond 1930 genomen. Een van de toeschouwers is herkend als TOG-lid Jacob de Vries, geboren op 12 mei 1912 in Amsterdam en vermoord op 26 maart 1943 in concentratiekamp Sobibor. Het is niet bekend waar de foto is genomen, of welk schaakevenement we op de foto zien. Mogelijk gaat het om een wedstrijd in de competitie van de toenmalige Amsterdamsche Schaakbond (ASB), maar dat is niet zeker.

Wie herkent het speellokaal of een van de schakers of toeschouwers op de foto? Alle informatie of aanwijzingen zijn welkom bij TOG (e-mail: tog@swda.nl).

Foto uit het TOG-archief

Navraag bij het Stadsarchief Amsterdam leverde interessante inzichten op:

Het zaaltje hoort waarschijnlijk bij een café of restaurant, gelet op de kelner met het witte jasje rechts op de foto. De decoratie en de zichtbare bouwstijl dateren van ca. 1905-1925, maar het gebouw kan natuurlijk ouder zijn. Gelet op de simpele inrichting betreft het waarschijnlijk geen groot hotel of café-restaurant; daar is de aankleding gewoonlijk monumentaler. Door de ramen is niets van de omgeving te zien. Vooroorlogse interieurfoto’s van horeca-etablissementen zijn zeldzaam en dat geldt helemaal voor (goed gelokaliseerde) zalen. Over de locatie valt verder op basis van de foto helaas niets te zeggen.
[…]
Een opvallend detail is het beeldje van een tragische held uit de Klassieke Oudheid die op het punt staat zelfmoord te plegen, prominent geplaatst op de schaakklok van – zo lijkt het – het eerste bord. Op de linkerzijde van het voetstuk is waarschijnlijk een bordje of inschrift aanwezig, maar een tekst kan ik op de meegestuurde foto niet goed zien. Dat beeldje zou de ‘mascotte’ van de thuisclub kunnen zijn, maar eerder de prijs waarom werd gespeeld – in dat geval is het een toernooi – of de eindprijs van een competitie – in dat geval is een van de teams de winnaar van het voorafgaande seizoen.