Ik ontleen deze kermisattracties aan het volgende boek: M. Euwe-M. Niemeyer-A. Rueb-B.J. van Trotsenburg, ’H.G.M. Weenink. Samengesteld voor het Vereenigd Amsterdamsch Schaakgenootschap en den Nederlandsen Bond van Probleemvrienden’, Amsterdam-Haarlem [1932].

Dit boek is geschreven als eerbetoon aan Henri Weenink, een schaker die vandaag de dag vrijwel vergeten is, maar die in de jaren twintig van de vorige eeuw behoorde tot de top van de Nederlandse schaakwereld. Hij is geboren in Amsterdam in 1892 en stierf jong in 1932.

Tegenwoordig kennen sommigen deze Weenink misschien nog slechts van een paar verliespartijen tegen Euwe die in de biografie van deze wereldkampioen worden geanalyseerd. Weenink was echter niet alleen een verdienstelijk schaker, maar ook een probleemcomponist die in 1921 over dit deelgebied van het schaken het boek ’Het schaakprobleem. Ideeën en scholen’ publiceerde, dat in 1926 in een uitgebreidere versie ook in het Engels verscheen onder de titel ’The Chess Problem’.

Een van zijn beste prestaties was een met Landau gedeelde tweede plaats in het Nederlands kampioenschap van 1929, dat in juli van dat jaar in Amsterdam werd gehouden. Euwe won met 8½ uit 9, maar Weenink deelde met Landau de tweede plaats met 7 uit 9 en bleef ongeslagen.

Zijn grootste succes boekte Weenink in het zogenaamde Spielmann-toernooi, een zeskamp die in februari 1930, eveneens te Amsterdam, werd gehouden. Hij won het toernooi met 4 uit 5, voor Euwe met 3 punten en Spielmann en Landau met 2½ punt.

Opgave 1: de draaimolen

Laten wij nu de kermis betreden! Om te beginnen nemen wij plaats in een draaimolen. We zien die in onderstaand diagram, een probleem van F.G. Glass.

Lees verder: Kermisschaak | Schaakvereniging De Kentering

Maak zelf een schaakprobleem

De zes diagrammen die zijn afgedrukt, dienen alle zes opgelost te worden. De eerste drie problemen zijn tweezetten (wit begint en zet zwart mat op de volgende zet). Men dient de juiste sleutelzet (eerste zet van wit) iedere keer op een leeg bord te plaatsen en daarmee krijgt men een nieuw probleem. De problemen vier tot en met zes zijn driezetten (wit zet mat in maximaal drie zetten); ook nu is de sleutelzet nodig om het nieuw te maken probleem te krijgen.

De zes sleutelzetten worden dus op een leeg bord geplaatst. Indien alle problemen goed zijn opgelost, is de nieuwe stelling een driezet geworden. De zwarte koning moet op veld f1 worden bijgevoegd. Het is nu de bedoeling dat de zelfgemaakte driezet wordt opgelost. De sleutelzet van deze driezet is de oplossing van de schaakpuzzel.

De oplossing van de driezet kan tot 1 september 2026 opgestuurd worden naar Henk Prins, Reinenweer 42, 3363 XR Sliedrecht (email: hprins@solcon.nl).

Onder de goede inzendingen zullen twee prijzen in de vorm van schaakboeken worden verloot. De bespreking van de oplossingen van de geplaatste schaakproblemen zal plaatsvinden in de vrijdagse schaakrubriek van het Reformatorisch Dagblad. In deze rubriek zullen de winnaars van de schaakboeken geplaatst worden.

—-

—

—

—

—

Een aardig probleempje, waarvan ik de oplossing (nog) niet ga verklappen. In mijn niet meer geheel betrouwbare herinnering legde iemand dit de deelnemers voor tijdens het NJK van 1973. Mijn vraag is: klopt dit? Als iemand ook nog de bron of bedenker ervan weet, graag.

Maak zelf een schaakprobleem

De zes diagrammen moeten worden opgelost. De eerste drie problemen zijn tweezetten (wit begint en zet zwart mat op de volgende zet). Plaats de juiste sleutelzet (eerste zet van wit) iedere keer op een leeg bord; daarmee ontstaat een nieuw probleem. De problemen vier tot en met zes zijn driezetten (wit zet mat in maximaal drie zetten); ook nu is de sleutelzet nodig om het nieuw te maken probleem te krijgen.

De zes sleutelzetten worden dus op een leeg bord geplaatst. Als alle problemen goed zijn opgelost, is de nieuwe stelling een tweezet geworden. Er ontbreekt aan dit probleem echter nog een zwarte koning op d5.

De bedoeling is nu dat de zelfgemaakte tweezet (wit zet mat in maximaal twee zetten) wordt opgelost. De sleutelzet van deze tweezet is de oplossing van de schaakpuzzel.

De oplossing van de tweezet kan tot 10 januari 2026 opgestuurd worden naar Henk Prins, Reinenweer 42, 3363 XR Sliedrecht (email: hprins@solcon.nl).

Onder de goede inzendingen worden twee winnaars gekozen. Zij ontvangen een schaakboek. In de schaakrubriek van het Reformatorisch Dagblad zullen de oplossingen van de schaakproblemen worden besproken. In deze rubriek worden ook de winnaars bekendgemaakt.

Diagram 1: H. Prins, tweezet

Diagram 2: H. Prins, tweezet

Diagram 3: H. Gockel, tweezet

Diagram 4: L. Agapov, driezet

Diagram 5: L. Agapov, driezet

Diagram 6: M. Mladenovic, driezet.

Maak zelf een schaakprobleem

De zes diagrammen die zijn afgedrukt, moeten alle zes worden opgelost. De eerste drie problemen zijn tweezetten (wit begint en zet zwart mat op de volgende zet). Plaats de juiste sleutelzet (eerste zet van wit) iedere keer op een leeg bord, daarmee ontstaat een nieuw probleem. De problemen 4  tot en met 6 zijn driezetten (wit zet mat in maximaal drie zetten); ook nu is de sleutelzet nodig om het nieuw te maken probleem te krijgen.

De zes sleutelzetten worden dus op een leeg bord geplaatst. Als alle problemen goed zijn opgelost, is de nieuwe stelling een tweezet (wit geeft mat in twee) geworden. Er ontbreekt aan dit probleem echter een zwarte koning. Die moet u op veld e5 neerzetten.

De bedoeling is nu dat de zelfgemaakte tweezet (wit zet mat in maximaal twee zetten) wordt opgelost. De sleutelzet van deze tweezet is de oplossing van de schaakpuzzel.

De oplossing van de tweezet kan tot 1 september worden opgestuurd naar Henk Prins, Reinenweer 42, 3363 XR Sliedrecht (email: hprins@solcon.nl). 

Onder de goede inzendingen worden twee winnaars gekozen. Zij ontvangen een schaakboek.

In de schaakrubriek van het Reformatorisch Dagblad zullen de oplossingen van de schaakproblemen worden besproken. In deze rubriek worden ook de winnaars van de schaakboeken bekendgemaakt.

• Samenstellen van een variantenboom (systematiek)
• Visualiseren van stellingen na een variant (vooruitzien)
• Ontdekken van (verborgen) tactiek
• (Verborgen) verdedigingen op het spoor komen
• Creativiteit
• Doorzettingsvermogen

Die laatste vaardigheid is meer mentaal en valt buiten de schaaktechnische aspecten, maar iedereen die wel eens naar een bord met een stelling heeft zitten staren, weet hoe lastig het kan zijn als je telkens maar weer dezelfde varianten zit te berekenen, zonder dat je een stap dichterbij de oplossing komt. Het in “cirkeltjes draaien in je denkproces” zal niet onbekend klinken en toch is het juist soms noodzakelijk om jezelf te dwingen af en toe in een totaal andere richting te moeten denken om de oplossing op het spoor te komen. Herman Grooten werd benaderd door ARVES (de vereniging van de eindspelstudie componisten om voor hun site hier eens nader op in te gaan. Hij schreef een artikel voor ARVES dat u kunt lezen onder de volgende link (het is wel in het Engels): Herman Grooten using Endgame Studies in training

Lange avonden bij de haard en dan schaakproblemen oplossen, de gelegenheid is er weer. Het oplossen van schaakproblemen is vaak ook bezig zijn met een puzzel. Voor schakers die graag stoeien met lopers en torens zijn deze puzzels een echte uitdaging.

Maak zelf een schaakprobleem

De zes diagrammen moeten worden opgelost. De eerste drie problemen zijn tweezetten (wit begint en zet zwart mat op de volgende zet). Plaats de juiste sleutelzet (eerste zet van wit) iedere keer op een leeg bord; daarmee ontstaat een nieuw probleem. De problemen vier tot en met zes zijn driezetten (wit zet mat in maximaal drie zetten); ook nu is de sleutelzet nodig om het nieuw te maken probleem te krijgen.

De zes sleutelzetten worden dus op een leeg bord geplaatst. Als alle problemen goed zijn opgelost, is de nieuwe stelling een tweezet geworden. Er ontbreekt aan dit probleem echter nog een zwarte koning op b5.

De bedoeling is nu dat de zelfgemaakte tweezet (wit zet mat in maximaal twee zetten) wordt opgelost. De sleutelzet van deze tweezet is de oplossing van de schaakpuzzel.

De oplossing van de tweezet kan tot 11 januari 2025 opgestuurd worden naar Henk Prins, Reinenweer 42, 3363 XR Sliedrecht (email: hprins@solcon.nl).

Onder de goede inzendingen worden twee winnaars gekozen. Zij ontvangen een schaakboek. In de schaakrubriek van het Reformatorisch Dagblad zullen de oplossingen van de schaakproblemen worden besproken. In deze rubriek worden ook de winnaars bekendgemaakt.

Diagram 1: H. Prins, tweezet

Diagram 2: M. Kovacevic, tweezet

Diagram 3: A. Postnikov, tweezet

Diagram 4: V. Kuzmichev & H. Koziura, driezet

Diagram 5: A. Kuzovkov, driezet

Diagram 6: H. Prins & C. Sammelius, driezet.

Maak zelf een schaakprobleem

De zes diagrammen die zijn afgedrukt, moeten alle zes worden opgelost. De eerste drie problemen zijn tweezetten (wit begint en zet zwart mat op de volgende zet). Plaats de juiste sleutelzet (eerste zet van wit) iedere keer op een leeg bord, daarmee ontstaat een nieuw probleem. De problemen 4  tot en met 6 zijn driezetten (wit zet mat in maximaal drie zetten); ook nu is de sleutelzet nodig om het nieuw te maken probleem te krijgen.

De zes sleutelzetten worden dus op een leeg bord geplaatst. Als alle problemen goed zijn opgelost, is de nieuwe stelling een tweezet (wit geeft mat in twee) geworden. Er ontbreekt aan dit probleem echter een zwarte koning. Die moet u op veld d3 neerzetten.

De bedoeling is nu dat eerst de stelling (A) wordt opgelost van de sleutelzetten van de problemen 1 t/m 5, daarna wordt er een oplossing (sleutelzet) gevraagd van alle problemen 1 t/m 6 (B). Er moeten dus minimaal twee sleutelzetten ingeleverd te worden om in aanmerking te komen voor een prijs.

De oplossing van de tweezet kan tot 1 september worden opgestuurd naar Henk Prins, Reinenweer 42, 3363 XR Sliedrecht (email: hprins@solcon.nl). 

Onder de goede inzendingen worden twee winnaar gekozen. Zij ontvangen een schaakboek.

In de schaakrubriek van het Reformatorisch Dagblad zullen de oplossingen van de schaakproblemen worden besproken. In deze rubriek worden ook de winnaars van de schaakboeken bekendgemaakt.

    ©Henk Prins

Maak zelf een schaakprobleem

De zes diagrammen die zijn afgedrukt, moeten alle worden opgelost. De eerste drie problemen zijn tweezetten (wit begint en zet zwart mat op de volgende zet). Plaats de juiste sleutelzet (eerste zet van wit) iedere keer op een leeg bord; daarmee ontstaat een nieuw probleem. De problemen vier tot en met zes zijn driezetten (wit zet mat in maximaal drie zetten); ook nu is de sleutelzet nodig om het nieuw te maken probleem te krijgen.

De zes sleutelzetten worden dus op een leeg bord geplaatst. Als alle problemen goed zijn opgelost, is de nieuwe stelling een driezet geworden. Er ontbreekt aan dit probleem echter nog een zwarte koning op b7.

De bedoeling is nu dat de zelfgemaakte driezet (wit zet mat in maximaal drie zetten) wordt opgelost. De sleutelzet van deze driezet is de oplossing van de schaakpuzzel.

De oplossing van de driezet kan tot 13 januari 2024 opgestuurd worden naar Henk Prins, Reinenweer 42, 3363 XR Sliedrecht (email: hprins@solcon.nl).

Onder de goede inzendingen worden twee winnaars gekozen. Zij ontvangen een schaakboek. In de schaakrubriek van het Reformatorisch Dagblad zullen de oplossingen van de schaakproblemen worden besproken. In deze rubriek worden ook de winnaars bekendgemaakt.

Diagram 1: D. Paslack & W. Bruch, tweezet

Diagram 2: H. Ahues, tweezet

Diagram 3: H. Prins, tweezet

Diagram 4: G.E. Carpenter, driezet

Diagram 5: Y. Gorbatenko, driezet

Diagram 6: A. Casa, driezet.

 

De oploswedstrijd die georganiseerd werd door de Nederlandse Bond van Schaakprobleemvrienden,  was een groot succes.

Er kwamen 86 oplossingen binnen op de speciale website. De opdracht voor het oplossen van het probleem is: wit geeft in twee zetten mat. U hebt uiteraard gezien dat de witte stukken de 1 en de 0 vormen en de zwarte stukken de 5, tezamen komt dan 150 op het bord. De oploswedstrijd was ook een succes omdat er 41 oplossers de oplossing fout hadden. Dat betekent dat het probleem een hoge moeilijkheidsgraad had. De meeste oplossers weten wel dat een schaakprobleem bijna nooit begint met een schaakgevende sleutelzet. Ook is het slaan van een stuk vrijwel nooit de oplossing. Dat veel oplossers een schaakgevende sleutel hadden aangegeven, had te maken met het feit dat de meeste oplossers bordschakers waren en die kijken toch met een andere bril naar het probleem dan een schaakprobleem- of eindspelliefhebber.

Zeven oplossers gaven 1. De7+?  aan als oplossing. Dit loopt niet, want zwart speelt 1. … Td6 en matzetten lukt niet op de volgende zet door wit. 1. Pxd7+? werd vijf keer aangegeven, zwart mept met 1. … Lxd7 het paard van het bord en matzetten op de volgende zet is onmogelijk. Ook 1. f8D+? vier keer aangegeven, en 1. Pxb5? drie keer, zijn niet goed, de eerste wegens 1. … Pxf8 en de tweede wegens 1. … Pxe5. Een gemene valstrik is 1. Txb6?, deze zet faalt alleen op 1. … Pxe4!, zes personen fout. De echte verleiding is 1. Pac6?, dat door tien oplossers werd aangegeven. Deze zet faalt wegens 1. … Lxa4!

De oplossing is 1. Lc6! Er dreigt 2. De7# en 2. Pxd7#. Zwart kan spelen 1. … Txc6 waarop 2. Pxd7 mat is, interferentie van de loper door toren. Op 1. … Lxc6 is 2. Pd3 mat, op 1. … Txa3 is 2. De7 wits matzet. 1. … Pd5 wordt gevolgd door 2. Dxd5 mat. Op 1. … Pxe5  heeft wit het mooie mat 2. f8D mat en op 1. … d3 doet de loper van de h-lijn ook mee: 2. Le3 mat.

De winnaars van het goed oplossen van het jubileumschaakprobleem ter gelegenheid van 150 jaar KNSB waren: Erik van de Raaf, Angelique Osinga, Ivo Kroon, Alfred Gaasbeek, Twan Burg, Rene van Alfen, Olivier Kip, Hans Remmers, Theo Huijzer en Christiaan Blom.