Net als bij veel andere jeugdschakers, begon de interesse voor het Tata Steel chesstournament bij onze zoon Jonas al op jonge leeftijd. We maakten kennis met het toernooi als bezoekers in het tweede jaar dat hij schaakte; hij zal 9 jaar zijn geweest. We waren positief verrast door de bijzondere sfeer in het schaakdorp. Echt alles ademde er schaken. Voor kinderen werd een heus schaakfestival georganiseerd in de basisschool. Maar het meest indrukwekkend was natuurlijk dat je er live kon kijken naar de profs van de Masters-groep. Urenlang keek Jonas vanaf het podium naar hun partijen. Sindsdien volgde hij het toernooi, via YouTube, op de voet.

Die dag ontdekte Jonas dat er ook kinderen waren die zelfs mee mochten spelen, met de volwassenen. Dat wilde hij ook! Een jaar later was het zo ver. Na vele jeugd- en grand prix-toernooitjes, vaak op basisscholen, mocht hij van ons meedoen aan de weekendvierkamp. In het strandhotel speelde hij zijn eerste partijen tegen volwassenen. Die bleken een heel eigen speelstijl en openingsrepertoire te hebben, heel anders dan wat hij normaal tegen kreeg van jeugdspelers in rapid-toernooitjes. Hij verloor zijn eerste partij, was uitgeput (als laatste van de zaal klaar) en zwaar teleurgesteld. Maar een dag later was hij apetrots na een overwinning in de tweede partij. Zo kreeg hij voor het eerst ook een klassieke rating.

Deelname aan de vierkamp hielp enorm om zijn zelfvertrouwen en plezier in het schaken te stimuleren. Zijn doel werd nu om bij een volgende editie niet meer in het hotel, maar in de grote zaal te spelen. Daarvoor moest zijn klassieke rating wel omhoog. En dat lukte: vorig jaar speelde Jonas voor het eerst in de grote zaal. Op de hoek van het balkon, met een prima uitzicht op de zaal waar niet alleen de profs, maar ook drie schaakvriendjes uit zijn jeugdteam van HMC Den Bosch hun partijen speelden.

Opnieuw waren er onvergetelijke momenten, niet alleen tijdens het toernooi, maar ook in ons hotel. Daar bleken namelijk ook de topschakers te overnachten. In de ochtend werden foto’s en handtekeningen verzameld. Maar het meest indrukwekkende was wel dat, toen Jonas en een schaakvriendje in de ontbijtzaal hun partij van die dag aan het 'preppen' waren, GM Vasyl Ivanchuk spontaan (ongevraagd!) aanschoof bij hun tafeltje. Bijna 20 minuten nam hij de tijd om naar hun opening te kijken, gaf hij tips en bezorgde hij hen een ervaring voor het leven.

Dit jaar slaat Jonas Tata Steel over. Net als zijn drie schaakvriendjes, die –zelfs met hun ratings ruim boven de 2000 – niet welkom zijn bij de weekendvierkamp, alleen omdat ze nog (lang) geen 16 jaar zijn.

Als alternatief organiseert Tata Steel nu een tweedaags rapid-toernooi voor kinderen en jeugd tot 16 jaar op de basisschool. Het inschrijfgeld (€ 40,-) is even hoog als voor de driedaagse vierkamp. Maar los daarvan, is dat dus precies wat ze niet zoeken op Tata: “De tijd dat ik het leuk vond om op basisscholen snelle partijtjes tegen kinderen te spelen, heb ik wel gehad, pap.” Omdat er ook nog zoiets is als school (proefwerkweek) is, is ook de door-de-weekse vierkamp voor hen geen alternatief.

Ik weet niet wat de reden is dat de organisatie deze keuze heeft gemaakt. Het is duidelijk dat de belangstelling voor de weekendvierkamp erg groot is. Wil de organisatie zo meer plek voor volwassenen creëren? Kwamen er klachten van volwassenen die vorig jaar in de basisschool moesten spelen, en is de inschatting dat de jeugd die locatie geen probleem vindt? Vinden volwassenen het irritant om tegen een kind te spelen? Spelen jonge kinderen te snel? Werd het percentage jeugdschakers te groot?

Maar ik weet één ding wel: op deze manier ontneem je schaaktalentjes een kans om onvergetelijke ervaringen op te doen op het ‘Wimbledon van het schaken’. Het allermooiste aan schaken is toch dat je leeftijd er niet toe doet? Omdat je indeelt op rating, kan een negentigjarige spelen tegen een kind van elf. En achteraf samen de partij analyseren. Juist dat is de charme van de schaaksport.

Hoe vaak zal Erwin l’Ami als kind eigenlijk hebben deelgenomen aan de weekendvierkamp, vraag ik me af. Hopelijk zorgt hij er als nieuwe toernooidirecteur voor dat deze vorm van leeftijdsdiscriminatie snel wordt teruggedraaid.

Veranderingen in de toernooiorganisatie

Nieuwe toernooidirecteur is Aurore Gay met Carl Hoekstra als toernooisecretaris. Voormalig toernooidirecteur Govert Pellikaan doet een stapje terug, maar blijft betrokken bij het onderwaterschaak en de website. Perscontacten blijven bij Bart Beijer en de hoofdarbiter zal opnieuw Erwin Denissen zijn.

Nevenactiviteiten

Op 21 december is er weer het toernooi voor medewerkers en studenten van de Rijksuniversiteit en de Hanzehogeschool. Er worden 7 ronden rapid gespeeld en de deelname is gratis. Natuurlijk wordt ook het onderwaterschaken weer georganiseerd in het Willem Alexanderbad van de Hanzehogeschool. Schaakclub Staunton  rganiseert weer de Jeugd Grand Prix. Verder vindt het Noord Nederlandse kampioenschap Sneldammen plaats en is er een apart damtoernooi voor de jeugd. Het traditionele Afterchess programma in Proeflokaal Hooghoudt wordt later bekendgemaakt.

Locatie en nadere informatie

Er wordt gespeeld in het ACLO Sportcentrum van de Rijksuniversiteit en Hanze Hogeschool: Blauwborgje 16, 9747 AC Groningen.
Nadere informatie: https://chessfestival.nl/

Het Amsterdam Chess Open begint dit jaar met een enorme verrassing. De 19-jarige Alan Bakija uit Krimpen aan de IJssel wist Loek van Wely te verschalken. De door Dimitri Reinderman geschreven partijanalyse plus wat er gebeurde aan de andere topborden is hier te lezen. In de groepen A t/m D spelen verder veel leuke jongeren mee. Hier is een impressie van hun avonturen op de eerste dag van het toernooi. Op naar de tweede.

Jeroen van den Berg (64) neemt na de 89e editie van het aanstaande Tata Steel Chess Tournament 2027 afscheid als toernooi­directeur. Vanaf de editie van 2028 draagt hij het stokje over aan Erwin l’Ami (41), de bekende Nederlandse schaak­grootmeester. Tijdens de komende editie geven Van den Berg en L’Ami het toernooi gezamenlijk vorm, zodat de overdracht zorgvuldig en geleidelijk kan plaatsvinden.

Van den Berg is al jarenlang het gezicht achter het internationale schaaktoernooi in Wijk aan Zee, bekend als het ‘Wimbledon van het schaken’. Onder zijn leiding groeide het Tata Steel Chess Tournament verder uit tot een van de meest aansprekende en prestigieuze schaak­evenementen ter wereld. Van den Berg vervult deze functie sinds 1999 en is bij zijn afscheid bijna drie decennia toernooidirecteur geweest.

Met L’Ami kiest de organisatie voor een opvolger die de internationale schaakwereld van binnenuit kent en een sterke band heeft met het toernooi. De Nederlandse grootmeester is sinds 2003 een vaste waarde van het Tata Steel Chess Tournament, dat destijds nog het Corus-toernooi heette. Hij heeft sindsdien vrijwel elke editie meegespeeld, en stroomde in 2011 voor het eerst door naar de prestigieuze A-groep (Masters).

Jeroen van den Berg: “Het Tata Steel Chess Tournament heeft een bijzondere plaats in mijn leven. Ik kijk met veel trots en dankbaarheid terug op de jaren waarin ik als toernooi­directeur heb mogen bijdragen aan de ontwikkeling van dit prachtige evenement. De editie van 2027 wordt voor mij een bijzonder afscheid. Tegelijkertijd heb ik er alle vertrouwen in dat Erwin het toernooi vanaf 2028 met veel kennis, energie en gevoel voor de schaakwereld verder zal brengen. Komend jaar trekken we samen op om te zorgen voor een goede overdracht.”

Erwin l’Ami kijkt uit naar zijn nieuwe rol: “Het is een grote eer om Jeroen op te mogen volgen als toernooi­directeur van het Tata Steel Chess Tournament. Ik ken het toernooi goed en weet hoeveel het betekent voor spelers, schaakliefhebbers en de regio. Ik heb veel waardering voor wat Jeroen heeft opgebouwd. Tijdens de komende editie wil ik vooral van hem en van het organisatieteam leren. Daarna kijk ik ernaar uit om samen met alle betrokkenen voort te bouwen op de unieke traditie en internationale uitstraling van het toernooi.”

In de aanloop naar de 89e editie, die van 15 tot en met 31 januari 2027 plaatsvindt in Wijk aan Zee, werken Van den Berg en L’Ami nauw samen aan de voorbereiding en organisatie. Daarmee wordt de continuïteit gewaarborgd en krijgt L’Ami de gelegenheid om alle facetten van het toernooi­directeurschap te leren kennen. Na afloop van het Tata Steel Chess Tournament 2027 neemt hij de verantwoordelijkheid voor de editie van 2028 volledig over. Van den Berg zal na het toernooi van 2027 nog drie jaar in de organisatie als adviseur aanblijven, waarna hij in januari 2030 definitief stopt.

Foto gemaakt door Dirk Jan ten Geuzendam

Het gaat snel met de aanmeldingen voor het NK Onderwaterschaken 2026. We zitten al boven de 30, en er is maar plaats voor 42 deelnemers. Wie het eens wil proberen, en op zondag 20 december de avond nog vrij heeft, grijp je kans! Aanmeldingen via de website: https://chessfestival.nl/nk-onderwaterschaken-2026/

En hier een introductievideootje voor wie nog nooit van ‘diving chess’ heeft gehoord:

De organisatie stelt prijzen beschikbaar voor de hoogst eindigende vrouwelijke deelnemers in de Open groep; daarnaast looft schaakboekhandel De Beste Zet nu zijn prijs uit voor een speciale prestatie van een vrouwelijke speler in een van de overige groepen. Er zal ook extra aandacht worden besteed aan de stoelen in de speelzaal, om voor elke speler de deelname zo comfortabel mogelijk te maken.

De inschrijvingen voor dit evenement starten op maandag 19 oktober 2026. Elke vijftigste inschrijver wint een exemplaar van het boek Herinneringen van Twee Schaakvrienden van Jan Timman en Hans Böhm.

Zie voor nadere informatie onze website www.onkschaken.nl.

foto website toernooi

De slotronde van het Hoogeveen Schaaktoernooi werd helaas ontsierd door een ziektegeval van een speler aan het eerste bord, Tommy Grooten. Hierdoor kreeg één van de leiders, de Indiase meester AL Muthaiah, een vol punt in de schoot geworpen. Noah Ritzerveld, die het hele toernooi had beheerst, liep in de laatste ronde in een zeer gecompliceerde partij met de elfjarige Bram ten Dam tegen een nederlaag aan en tuimelde naar de derde plaats, die hij deelde met zijn tegenstander en de Groningse meester Eelke de Boer. De partij tussen ten Dam en Ritzerveld en de fraaie aanvalsoverwinning van de als tweede geëindigde Thomas Beerdsen op Vladislav Lymar maakten veel goed van het gemis van een partij aan het topbord. Sowieso kende dit toernooi veel strijd en veel mooie combinaties.

Wilt u genieten van al dat moois, kijk op de Live Blog van Peter Boel

Uitslagen aan kop ronde 9 (laatste ronde):

Tommy Grooten-IM Al Muthaiah (IND) 0-1 (reglementair)

FM Bram ten Dam-FM Noah Ritzerveld 1-0

GM Thomas Beerdsen-FM Vladislav Lymar (UKR) 1-0

IM Eelke de Boer-FM Kobe Smeets 1-0

FM Raphael Felix (RSA)-FM Gachatur Kazarjan remise

R Anirudh (IND)-FM Emil Schuricht (DUI) remise

Oscar Zecha-A Peter Anand (IND) 1-0

FM Ivo Maris-IM Manuel Bosboom 1-0

Alex Xu-CM Achyuth Aravindhan 0-1

Artur Margaryan (ARM)-FM Roger Labruyere remise

Eindstand aan kop:

1. Muthaiah 7½

2. Beerdsen 7

3-5. Ritzerveld, De Boer, Ten Dam 6½

6-8. Zecha, Felix, T. Grooten 6

Naast tweeduizend kronen per persoon aan prijzengeld leverde het de Nederlanders ook nog ratingwinst op: Admiraal 6 punten, Roebers 16 punten (volgens Lichess).

De einduitslag hier: https://turnering.skak.dk/TournamentActive/Details?tourId=30269

AL Muthaiah en Eelke de Boer tijdens ronde 8 van het Hoogeveen Schaaktoernooi 2026 foto Frans Peeters

De Indiër AL Muthaiah heeft zich in de voorlaatste ronde van het Hoogeveen Schaaktoernooi naast Noah Ritzerveld aan de kop van het klassement genesteld. Muthaiah versloeg de Nederlandse meester Eelke de Boer met een opportunistisch stukoffer, terwijl Ritzerveld verdienstelijk remise maakte met grootmeester Thomas Beerdsen, die een kwaliteit offerde waarvoor hij voldoende compensatie kreeg. Naast Beerdsen zitten nu de zestienjarige Tommy Grooten en de veertienjarige Indiër Tanish op het vinkentouw met zes punten. De elfjarige Bram ten Dam won na vele uren spelen diep in het eindspel en staat nu op 5½ punt.

Meer schaaknieuws op de Live Blog van Peter Boel

Uitslagen aan kop ronde 8:

FM Noah Ritzerveld-GM Thomas Beerdsen remise

IM AL Muthaiah (IND)-IM Eelke de Boer 1-0

FM Gachatur Kazarjan-Tommy Grooten 0-1

FM Emil Schuricht (DUI)-Ragavan Tanish (IND) 0-1

FM Raphael Felix (RSA)-Oscar Zecha 1-0

FM Kobe Smeets-FM Ivo Maris 1-0

M Athvik (IND)-FM Bram ten Dam 0-1

FM Vladislav Lymar (UKR)-FM G Aakash (IND) 1-0

IM Georg Seul (DUI)-Lisanne Taams 1-0

A Peter Anand-IM Herman Grooten 1-0

Stand aan kop na ronde 8:

1-2. Ritzerveld, Muthaiah 6½

3-5. Beerdsen, T.Grooten, Tanish 6

6-10. De Boer, Smeets, Lymar, Felix, Ten Dam 5½