De alternatieven die Dimitri aandraagt, liggen niet voor de hand. Per slot weet je vaak niet wanneer een actuele stelling mogelijk later nogmaals op het bord zal verschijnen, behalve wellicht bij een regelrechte zetherhaling, en dan is een markering niet nodig.

Ik kan niet voor al mijn collega-arbiters spreken, maar ik ga er vanuit dat de meesten de mening van Geurt Gijssen zullen delen.

Is er een arbiter in de zaal? Ik zou graag weten of Gijssens interpretatie nog steeds breed gedragen wordt in het arbiterscorps. Ik zie er overigens niets over in The Arbiters’ Manual, waar interpretaties van regels te vinden zijn. Te downloaden van https://mailchi.mp/fide/newsletter-028#ARBITERS (en aan te raden voor ieder die wat meer van de regels wil weten).

Dat vraag ik me ook af, want het staat er helemaal niet expliciet. Er staat namelijk matters relating to a claim”, niet “matters relating to a (possible) claim”. Wellicht dat er bedoeld wordt dat je mag noteren dat er ergens een claim gedaan is.

Anderzijds kun je in plaats van het kruisje bij een zet met hetzelfde doel ook een zet lang noteren, of kloktijd wel/niet noteren bij een zet. Dus dan kan je net zo goed het kruisje toestaan.

Dat laatste is ook nog steeds toegestaan.

Goed punt, Frits. Internationaal arbiter Geurt Gijssen heeft hier lang geleden een interessant artikel over geschreven in NIC. Hij haalde bijvoorbeeld partij 4 uit de match Timman – Polugaevsky 1979 aan, waar Timman remise claimde in een stelling waarvan hij veronderstelde dat het voor de derde keer ontstaan was, met dezelfde speler aan zet. Dat bleek niet zo te zijn, maar ook hier was het verwarrende dat de zetherhalingen niet opeenvolgende zetten waren.
Een paar jaar geleden noteerde Wesley So op zijn biljet aanmoedigingen voor zichzelf en kreeg vervolgens een nul. Wellicht kwam destijds aan de orde dat je uitsluitend zetten mag noteren en niet meer dan dat. Of dat een (al dan niet ongeschreven) regel is, weet ik niet. In de tijd van de analoge klokken met wijzers en vlaggetjes hielden schakers ook wel de gebruikte bedenktijd bij, die ze er achter hun zet bij schreven. Dat was toegestaan.

In artikel 8.1.4 worden “matters relating to a claim” toegestaan op het notatieformulier.

Dat artikel was mijn inspiratie voor deze vraag.

Zonder het op te zoeken zou ik zeggen dat het kruisje valt onder (niet toegestane) aantekeningen maken tijdens de partij.

Overigens hoeft die stellingsherhaling niet per se achter elkaar te gebeuren, zeg maar op de zetten 42, 44 en 46. Het kan ook met een aantal zetten ertussen, zeg maar op de zetten 42, 50 en 56. Dat is nogal lastig na te gaan. Dus wat doet een slimme speler: op zet 50 denkt deze: ‘Hé, die stelling heb ik eerder gezien, even controleren: ja, op zet 42’ en zet bij die zetten een kruisje. Dat maakt het een stuk makkelijker om op zet 56 remise te claimen zonder een tijdstraf te krijgen bij een onterechte claim, zeker als je dan in tijdnood bent.
De vraag is: mag dat?

Je hebt volkomen gelijk wat betreft artikel 6.6. Ik moet bekennen dat ik een strikvraag vermoedde… Is een partij wel begonnen voordat wit de eerste zet gespeeld heeft, dacht ik. Dat is dus zo, maar anders zou een kwaadaardiger persoon dan Dimitri kunnen zeggen: ‘ja, het gaat natuurlijk om driemaal dezelfde stelling gedurende een partij (al staat dat niet expliciet in de regels)’.