Tata ronde 10: ‘Mayhem’ op het (score)bord
Het was weer zo’n dag! “Mayhem”, om maar even met een Engelse term te smijten. Zo stond het op een aantal borden vóór de 20e zet!
De dag had invloed op de stand in beide groepen en de Nederlanders zullen met gemengde gevoelens hebben gekeken. Nirupa Ganeshram schrijft dit verslag weer met mij mee, we beginnen bij de Masters!
Master
Over de partij van Javokhir Sindarov en Jorden van Foreest, beiden op een half punt achterstand van koploper Abdussatorov, hoeven we niet veel te zeggen. Sindarov probeerde vroeg iets, gezien zijn tijdsgebruik, maar dat leidde uiteindelijk vooral tot veel stukkenruil. De overige zetten kwamen er in een rap tempo uit, met zettenherhaling voor de 35e zet. Prima voor de Nederlander, die nog 3 pittige tegenstanders te gaan heeft. Morgen de koploper!
En Anish Giri dan? Hij ging ervoor, op zet 1 al: 1.d4 g6!?!. En toen kwam het voor mij nog steeds wereldvreemde …Lxc3 op het bord! Is er hier recent geen boek over uitgekomen? Andrew Martin heeft in ieder geval in 2025 “Benoni Mayhem” uitgebracht. De term “Mayhem” is in ieder geval wel een goede voor deze partij. In het begin ging het helemaal niet slecht, eigenlijk. Kijk maar naar deze stelling:
Wit heeft net 15.Pf4 gespeeld en dekt de h3-pion. Giri heeft dus de zwartveldige loper op c3 afgeruild, waardoor wit met een dubbel c-pion zit. Maar de achtergebleven d6-pion is ook geen schoonheid. En, in de regel: zwakke pion heeft een zwak veld. Dus, dat d5-veld is ook erg zwak voor zwart. De vraag is welke koning veiliger staat. Al die witte pionnen zijn al naar voren gegooid, maar de zwarte koning mag nog rokeren. Lang rokeren is best tricky: denk de zware stukken in op de b-lijn voor wit (Tb1-Db3), een paard op d5 en een loper die via f4 druk zet op de diagonaal richting de koning. Kort rokeren voor zwart is ook nog niet geweldig. Een andere generieke regel komt hier ook om de hoek: als je nog niet hoeft te rokeren, doe dan eerst nuttigere zetten. Eens zien wat de chess.com engine na 10 minuten stilstaan zei (oké, in viewmode is het Stockfish 17.1 light):
Zie je wel, het kan beiden! Dat dacht Giri ook: 15…h5?. Na deze zet schiet de evaluatie toch omhoog voor wit. Rokeren eerst bleek toch beter. Kijk maar: 16.Pg2! Het offert 2 pionnen, maar de prijs voor zwart is hoog 16…Dxh3 17.Tf3 Dxg4 18.Le2
Ineens staat die dame erg ongemakkelijk. Heel erg ongemakkelijk. De pion op e4 is giftig, dan komt Te3. Maar sowieso, waar gaat die dame naar toe? Giri speelde hierna snel, met erg veel alternatieven die mogelijk waren. Het was best opvallend dat hij zo snel speelde, maar misschien wilde hij maar gewoon door de zure appel heenbijten. In de partijviewer kan je de hele partij zien met wat meer varianten. Het ging in ieder geval zo verder: 18…gxf5 19.Te3! Dg5?! (logisch, maar een keer een dame offeren was beter) 20.exf5+ Pe7 21.Dxd6 Lc6 En hoe moet wit hier verder?
Een paar zetten later vond Giri het genoeg. Jammer! Maar ik waardeerde het lef wel.
Fedoseev zette de Russische opening weer in tegen koploper Abdusattorov. Terugkijkend naar ronde 1 ging dit een stuk beter. Eenzelfde soort thema kwam wel weer op het bord, met een …Pxc5 op het bord. Na zet 17.f3 stond het zo:
Dat paard op e4 staat wel een beetje klem, maar wit heeft ook verzwakkingen aangebracht op de koningsvleugel. Je kan slaan op c3 met je paard, maar dat deed hij niet. Ik had de zwarte variant niet bedacht, maar mogelijk was dit een bekend thema. En anders kan Fedoseev rekenen als een 2700-speler, en ik niet. Er volgde 17…Lxe5!? 18.dxe5 (nu staan beide paarden in) 18…Pxc5 (stelling)
Ook hier mag u in de gameviewer kijken waarom wit hier niet 19.exf6 speelde, maar het stuk afsloeg door 19.Lg5 te spelen. De koploper had in ieder geval kunnen slaan op f6, maar dan had er, bijvoorbeeld, een stelling als deze op het bord kunnen komen:
Dit gebeurde dus niet, en een paar zetten later waren de ergste complicaties over en had zwart een plusje:
De enige reden dat zwart hier niet direct super goed staat, is (naar mijn idee) omdat de dame kansen heeft om het leven van de zwarte koning zuur te maken. De gaten op f6 en h6 zijn groot en de loper en dame kunnen er makkelijk naar toe. Wellicht is dat de reden dat Fedoseev meteen de stelling wilde openen voor zijn torens met 25…f6, maar dat bleek averechts te werken. De stelling werd scherp, met wisselende kansen. Uiteindelijk eindigde de spannende partij in remise, waardoor Abdusattorov met een half puntje voor Sindarov, Van Foreest en (nu ook) Bluebaum blijft!
Er waren meer beslissers bij de Masters. Sterker nog, alleen Niemann en Praggnanandhaa speelden een redelijk rustige remise. Wereldkampioen Gukesh had zich vast voorgenomen om na de eerste 4 ronden (4 remises) er geen een meer te spelen. Dat lukt tot nu toe, en ook tegen de jonge koploper-achtervolger Erdogmus lukte dat weer. Ditmaal weer een aardig potje van Gukesh, die toch wel weer 1 truc toeliet, maar die werd gemist door zijn tegenstander! Ziet u wat wit hier zou kunnen doen?
Ook Chithambaram won van GM Nguyen. De laatste had vooral heel veel tijd gebruikt. In een complex eindspel koos de witspeler voor een interessant, maar incorrect paardoffer. Tja, hij gokte er vast op dat zijn tegenstander, die op increment speelde, niet alles zou kunnen overzien. Dat klopte.
Tot slot won Keymer eigenlijk vrij geruisloos van Erigaisi. Het leek allemaal zo logisch. De stukken van zwart deden net niks, de koning was verzwakt, en de witte stukken bewogen zich geruisloos naar de ideale velden. Weinig aan toe te voegen:
Challengers
Ook hier zoveel te zien. We beginnen met een strijd tussen twee dames: Bibisara Assaubayeva en ‘onze’ Eline Roebers. De analyse is van Nirupa:
Vandaag speelde Eline Roebers de Slavische verdediging tegen Bibisara Assaubayeva. Zwart had al op zet 8 vroeg gerokeerd waardoor wit de kans kreeg om h3 en g4 te spelen ente kiezen voor een koningsaanval. Echter leek wit het goed om witveldige lopers te ruilen enook kort te rokeren waardoor de dreigingen uit de stelling verdewenen. De stukken werden aan beide kanten ontwikkeld en de zwarteveldige lopers werden ook afgeruild. Aangezien zwart een pionnenmeerderheid had op de damevleugel, speelde ze a5 en b5 en pakte zo meer ruimte.
Wit liet de mooie pionnen van zwart niet zomaar daar staan en speelde 25. a4 om gaten te creëren. Hierdoor belandde de b-pion van zwart op b3 en die kon niet meer gedekt worden door een andere pion. Daardoor kreeg wit een aanvalsdoel en zette beide torens op de derde lijn om druk te zetten op b3.
Net voor zet 40 werden zetten twee keer herhaald maar de derde keer koos Assaubayeva om met haar toren terug te trekken en remise af te wijzen, wat uiteindelijk ook goed uitpakte voor haar. Op zet 40 had wit een trucje om een kwaliteit te winnen. Kunt u die vinden?
Iets wat wel een beetje compenseerde voor zwart was het paard op c4 want die kon niet weggejaagd worden. Kort daarna brak wit in het centrum met 44. f3 en 45. e4 en pakte de open c-lijn wat zwart een stuk zou kosten op zet 48. Na lang vechten gaf Roebers op en kreeg Assaubayeva een punt.
Dan twee hakpartijen. Eerst de kortste, die van Ivanchuk tegen koploper Woodward. De laatste genoemde speelt, zoals ik de commentatoren mag geloven, ongelooflijk goed. Maar ja, de geniale Ivanchuk rekent zo’n jonge gast er dan toch “gewoon” even uit! In deze stelling biedt Ivanchuk zijn pion op b2 aan, door 13.Pe4 te spelen.
Is dit een fout en moet je slaan op b2, of niet? Ik ga hier niet eens een oplossing van maken, de jonge Amerikaan had hier zijn dame niet zomaar in de witte stelling moeten zetten. Na 13…Dxb2? 14.Tc2 Da3 kwam de stelling op het bord waar Woodward niet op wits zet had gerekend:
15.Pe5! Ineens staan alle zwarte stukken slecht en vastgebonden aan het paard op d7. Ontwikkelen kan niet. Woodward doet nog een poging, maar hij komt simpelweg materiaal te kort na:
15…Da4 (uur over deze zet nagedacht!) 16.Lb3 Db5 17.Pxc6 Lb7 18.Pxd8 Lxe4 19.Pxf7!
Heerlijk. 19…Lxc2 20.Lxc2 en als zwart op f7 slaat, komt 21.Df3+ (dubbele aanval op koning en toren). Woodward probeerde het nog even met een pion minder en die zwakke broeder op e6. Maar dat lukte niet lang. Weg koppositie, en Ivanchuk staat nog maar slechts 1 punt verwijderd van de koploper, waar hij morgen overigens tegen speelt!
De nieuwe koploper, Suleymanli, stond helemaal niet super. Maar zijn tegenstander ging in de complexiteit mis. Jammer, want het beloofde nog een ‘upset’ te worden. Ik voeg de hele partij toe:
Dan nog een mooie, die van Erwin l’Ami, die voorkwam dat Lu Miaoyi op stoom zou komen (na haar winst van gisteren tegen GM Ivic). In de opening liet Erwin maar weer eens zien dat hij echt wel van aanvallen houdt. Net als in ronde 6 (tegen Ivic) ging hij lang, deze keer een stuk minder dubieus. Het duurde al met al wat langer dan de commentatoren hadden gedacht, maar dat kwam ook wel een beetje door de niet opgevende tegenstander. Het begin is voorzien van wat commentaar.
Er was nog voldoende meer schaakplezier, maar daarvoor mogen de partijviewers worden geraadpleegd. Oro en Yip hielden elkaar in evenwicht in een lange partij. Maurizzi blijft in de titelrace door FM Vedant hardhandig van het bord te zetten en Max Warmerdam had er zin in en speelde en meer dan 100 zetten in een eindspel waar hij ook wel het recht had nog even door te spelen. Aan het eind hield hij enkel twee paarden over, maar omdat tegenstander Ivic nog een pion had, is mat nog theoretisch gezien mogelijk. Die theoretische optie kwam echter nooit op het bord, waardoor het uiteindelijk toch nog remise werd!
Mooi verslag. Alleen het fragment van Chithambaram – Nguyen staat niet goed in de viewer.