Wijk aan Zee 2026: Vervreemding

De Masters (foto Frans Peeters)

Het was aangenaam om weer in Wijk aan Zee te zijn en fijn om schaakvrienden terug te zien. Het schaaktoernooi heeft echter veel van haar glans verloren.

Tot vervelens toe doet de toernooiorganisatie aan borstklopperij door het eigen toernooi het “Wimbledon of Chess” te noemen. Maar waar het echte Wimbledon tradities koestert, zijn deze in Wijk aan Zee bij het grofvuil gezet:

  • Op de toernooiwebsite is afscheid genomen van de Nederlandse taal.
  • Nederlandse commentatoren zijn eruit gebonjourd.
  • Met behulp van Amerikaanse Big Tech wordt de verslaggeving verzorgd.

Ook de amateurschakers mogen zich beklagen. Ondanks dat zij rond de 90.000 euro aan inschrijfgeld betalen, is hun prijzengeld vervangen door een stapel boeken. De toernooiorganisatie tikt deze prijzen in natura voor een zacht prijsje op de kop. De laatste partij van een winnaar kan beter kort zijn, want de mooiste boeken gaan als eerste weg.

Om het nog erger te maken, verschijnen verwarde milieuactivisten ten tonele. Deze zogenaamde wereldverbeteraars eigenen zich het recht toe om onschuldige schaakliefhebbers urenlang te pesten. Gezegd moet worden dat de toernooiorganisatie olie op het vuur gooit door jonge schaakgrootmeesters van heinde en verre in te vliegen. Van het Siciliaans weten deze kids alles, maar van vliegschaamte hebben zij nog niet gehoord.

De organisatie zal weinig keus hebben dan te dansen naar de pijpen van Aziatische Big Steel. In Europa volgen we gedwee wat buitenlandse machten ons opdringen. Als schaakliefhebber vraag je je af waar het schip strandt.

Dit jaar zag ik veel kinderen aan het toernooi deelnemen. Het is leuk dat het schaakspel hen boeit, maar ik hoop dat zij hun geluk elders zullen zoeken en vinden. Er zijn raakvlakken tussen schaken en wiskunde. Voor onderzoekende kinderen heb ik daarom een paar vragen geformuleerd om hun nieuwsgierigheid te prikkelen. Kunstmatige intelligentie kan gebruikt worden bij het beantwoorden van de vragen.

  • Hoe kun je de bewegingsmogelijkheden van de schaakstukken formuleren met behulp van een windroos?
  • Waarom is een wortelboom (grafentheorie, niet een mangrove) nuttig bij het beschrijven van een schaakpartij met analyses?
  • Waarom is het onmogelijk om het schaakspel “op te lossen” met behulp van een toestandsmachine?

Alle vrijwilligers die meegeholpen hebben om het schaaktoernooi goed te laten verlopen, dank ik hartelijk. Belangeloos hebben zij zich ingezet om er (ondanks een teloorgang) een mooi evenement van te maken. Ook dank ik de fotografen en Schaaksite verslaggevers voor hun inzet. De publicaties heb ik geredigeerd en gebundeld. Foto’s heb ik toegevoegd.

Ik wens u veel plezier toe bij het lezen van dit tiende Schaaksite toernooiboek, dat in uw eigen taal geschreven is.

Eerder verschenen digitale toernooiboeken zijn:

  1. Nederlands Kampioenschap 2024
  2. Nederlands Kampioenschap 2025
  3. Schaakfestival Groningen 2024
  4. Schaakfestival Groningen 2025
  5. Wijk aan Zee 2023
  6. Wijk aan Zee 2024
  7. Wijk aan Zee 2025
  8. WK-tweekamp 2024
  9. World Cup 2025

 

13 Reacties

  1. Avatar
    Wim Wiegant 15 februari 2026

    1. Misschien is de quiz een beetje aan de overprikkelende kant! Grafentheorie, daar hebben vast niet alle kinderen wel eens van gehoord, en een “toestandsmachine” wellicht al helemaal niet. Ik had er in ieder geval nog nooit van gehoord, en heb op mijn 70e de kinderjaren al een tijdje gepasseerd…

    2. Hoe kom ik nu bij het toernooiboek? Ik zie alleen maar de eerste pagina…!

  2. Avatar
    Matthijs Dijkstra 15 februari 2026

    Stiekem ga ik ervan uit dat slimme kinderen ChatGPT gebruiken. Als ze dat doen, dan krijgen ze leuke en goede antwoorden terug. Ter inspiratie, zodat zij goede toekomstkeuzes kunnen maken, al dan niet in een beta-richting. De goede verstaander begrijpt tevens hoe mijn software werkt.

    Met de muis kun je op “Ronde 1: Vertraging” klikken en je krijgt het verslag van de eerste ronde te zien. Klik je op een zet in een partij, dan wordt die partij actief en krijg je Stockfish evaluaties te zien. Voor andere ronden werkt het net zo.

    • Avatar
      Henk Smout 15 februari 2026

      Daarna kun je ook nog bovenaan aanklikken voor het oorspronkelijke stuk op schaaksite met eventuele reacties.

  3. Avatar
    LDBoutens 15 februari 2026

    Vroeger was uiteraard alles beter, maar de toon van dit artikeltje-tje is toch wel van een buitenaards kinderachtig gemekker moet ik zeggen.

    Ik volg het toernooi al een jaar of 10 niet meer maar de commentaren van de deelnemers of volgers is toch niet van dien aard dat ik denk dat er iets ernstig mis is bij de organisatie. De hoeveelheid beschikbaar geld is wel fors minder en dit zal zonder meer gevolgen hebben voor tal van zaken.

    Moedig voorwaarts Matthijs!

      • Avatar
        LDBoutens 15 februari 2026

        Ik zie niet een twee drie hoe dat er toe doet, maar vooruit;

        Seders 2015 niet meer in de fysieke schaakarena te bewonderen. Het gaat zo in je kleren zitten… Vanaf 2015 hoofdzakelijk op internet te bewonderen waar ik ondanks mijn zeer hoge schaakleeftijd nog een behoorlijke rating blijk te bezitten (rond de 2500 bij zowel 1 als 3 minuten zonder increment).

        Verder zijn de contacten die ik in real life met schakers onderhoud wel op 1 hand te tellen, het Utregse schaakleven heeft nogal wat idiotie in Coronatijd en politiek debat en idee opgeleverd om het maar zo te zeggen, en ik voelde me er voor die tijd toch al niet echt thuis, dus de keuze was snel gemaakt.

        • Avatar
          Matthijs Dijkstra 15 februari 2026

          Als u al meer dan tien jaar geleden uit de actieve schaakwereld vertrokken bent, dan hebben wij geen gedeelde hobby.

          • Avatar
            Caesar64 15 februari 2026

            Ik vind Dijkstra nog mild,: na 5 jaar inactiviteit op het schaakbord is er geen sprake meer van een gedeelde hobby!

        • Avatar
          Dimitri Reinderman 15 februari 2026

          LDBoutens overdrijft een beetje, want in 2018 deed hij mee aan het OKU en in 2019 aan het NK snelschaken (waar hij o.a. tegen mij speelde).

          • Avatar
            Matthijs Dijkstra 15 februari 2026

            Was ik te streng? 😉

  4. Avatar
    Matthijs Dijkstra 15 februari 2026

    PS: Dit jaar speelde ik in een tienkamp tegen een 12 jarig jongetje en ook tegen een 15 jarige. Ik vroeg me af wat deze getalenteerde kinderen in de wetenschap zouden kunnen bereiken. Dat alternatief zou ik hen in ieder geval willen voorhouden.

  5. Avatar
    Wim Wiegant 15 februari 2026

    Ik begrijp niet dat ik niet onmiddellijk begreep dat ik op het “referenties“-icoontje moest klikken, om daar te kiezen om op de “sidebar“-optie te klikken om dan een lijst van aanklikbare hoofdstukken te zien. Excuus.

    Ik vind wel dat “De goede verstaander begrijpt tevens hoe mijn software werkt” niet alleen van een zekere zelfoverschatting getuigt; het is ook nog een cirkelredenering als in “Als alles goed gaat, dan gaat het helemaal lukken…!”.

    • Avatar
      Matthijs Dijkstra 15 februari 2026

      Geen probleem! Het verbeteren van de software is een eeuwigdurend proces. Het kan altijd beter en eenvoudiger. Dat probeer ik voor elkaar te krijgen. Ik vraag om geduld.

      Wat is de relatie met zelfoverschatting als ik deels verklap hoe de software werkt? Als programmeur ben je geneigd om je code geheim te houden. Ik vertel daarentegen iets over de uitgangspunten van de programmatuur. Met de getalenteerde 15-jarige heb ik leuk over schaken en wiskunde gesproken. Hij begreep de relatie tussen beide heel goed. Ik verloor in 25 zetten en weet dat hij de toekomst heeft. In seniorenkampioenschappen tref ik generatiegenoten.

Alleen geregistreerde gebruikers kunnen een reactie achterlaten.