Krantenrubrieken weekenden 17, 24, 31 oktober 2026
Wekelijks publiceren we de schaakrubrieken van Dimitri Reinderman voor HDC Media, Henk Prins voor het Reformatorisch Dagblad, Nick Maatman voor Dagblad van het Noorden / Leeuwarder Courant en Hans Ree in de Groene Amsterdammer.
Dimitri Reinderman | Henk Prins | Nick Maatman | Hans Ree & Hans Böhm
17 oktober: Een man omdat het moet
Vorige week schreef ik over het debuut van Zsoka Gaal bij Kennemer Combinatie. Niet zozeer omdat ze een vrouw is, maar dat maakte het debuut wel extra bijzonder. Machteld van Foreest (Groninger Combinatie) was de enige andere vrouw die speelde in de tweede ronde, naast 98 mannen. Een best scheve verhouding. Dat kun je accepteren, maar je kunt er ook iets aan doen. Dat laatste gebeurt in sommige landen: daar geldt in hun hoogste klasse de regel dat teams minstens één vrouw moeten opstellen. Zo bevorder je vrouwenschaak, want de betrokken vrouwen spelen op hoger niveau en hun marktwaarde stijgt. Ik zou er daarom op zich wel voor zijn om dat ook in Nederland in te voeren. Maar ik zie ook wel een mogelijk probleem. Er komen soms teams incompleet of met één of meer zwakke spelers opdagen. Het vinden van vervangers als vaste spelers afzeggen kan namelijk best lastig zijn, bijvoorbeeld omdat men het tweede team niet wil verzwakken. Als dat al een probleem is bij het grote reservoir aan mannen, zal dat voor het kleine reservoir aan vrouwen een nog groter probleem zijn.
Ondanks dit probleem wordt de regel sinds 1994 toegepast in de Brits-Ierse tegenhanger van de Meesterklasse, divisie 1 van de Four Nations Chess League. Al is de regel daar net iets anders: niet alleen moeten teams minstens één vrouw opstellen, maar ook minstens één man. Het verschil was irrelevant totdat afgelopen seizoen She Plays to Win promoveerde naar de hoogste klasse. Dit team bestond geheel uit vrouwen, maar volgens de regel (die toch bedoeld was om vrouwenschaak te stimuleren) moest een van de vrouwen haar plek afstaan aan een man. Er werd luid tegen geprotesteerd, maar regels zijn regels: de organisatie wilde geen uitzondering maken. Met tegenzin werd er daarom toch maar een excuusguus aan het team toegevoegd, een of andere gast met de naam Giri. Toch was dat niet per se een verzwakking van het team. De man toonde aan meer te zijn dan een verplichting en won bij zijn debuut meteen overtuigend van een Britse grootmeester.
Anish Giri – Alexander Cherniaev
1.Pf3 Pf6 2.c4 d6 3.d4 g6 4.Pc3 Lf5 5.Db3 Dc8 6.h3 a5 7.g4 Ld7 8.e4 h5 9.g5 Ph7 10.a3 Lg7 11.Le3 0–0 12.0–0–0 Te8
Giri heeft de opening lekker agressief gespeeld, maar hoe komt hij bij de zwarte koning? Eerst maar wat stukken in diens richting spelen.
13.Ph4 a4 14.Dc2 c5 15.dxc5 dxc5 16.Pd5 Ta6 17.f4 e6
En dan is het nu tijd voor grof geweld.
18.Pf6+! Pxf6 19.gxf6 Lxf6 20.Pxg6! fxg6 21.e5
De zwarte koning heeft te weinig beschermers en daarom slaat de witte aanval door.
21…Kh7 22.Tg1 Tg8 23.exf6 Le8 24.Tg5 Zwart gaf op.
Partij in viewer:
24 oktober: De jacht van g8 naar g3
Sinds 1997 wordt jaarlijks in oktober het Hoogeveen Schaaktoernooi gehouden. Dankzij een paar grote sponsoren hebben diverse wereldtoppers aan dit toernooi meegedaan, zoals Carlsen, Karpov, Nakamura, Polgár en Giri. Tegenwoordig moet het toernooi het zonder naamsponsor doen, waardoor het budget beperkt is. Dat was te merken aan de bezetting dit jaar: er deed slechts één grootmeester mee. Maar elk nadeel heb zijn voordeel, het gaf jonge talenten de kans om te strijden voor de topplaatsen. De 14-jarige Noah Ritzerveld stond vrijwel het hele toernooi bovenaan, maar hij verloor in de laatste ronde van de nog jongere Bram ten Dam (11). De twee eindigden samen met Eelke de Boer (23) op de gedeeld derde plaats met 6.5 uit 9. Voor de 16-jarige Tommy Grooten eindigde het toernooi in mineur: een overwinning in de laatste ronde had hem de toernooioverwinning kunnen bezorgen, maar hij werd ziek. Zo kreeg tegenstander AL Muthaiah een gratis punt en mede daardoor won de 27-jarige Indiër het toernooi met 7,5 punten.
Thomas Beerdsen was de ene grootmeester die meedeed. Hij won het toernooi dus niet maar behaalde met 7 punten wel de ongedeeld tweede plek en daar kan hij best tevreden mee zijn. Zeker tevreden zal hij zijn met zijn partij uit de laatste ronde. Na een stukoffer joeg hij de koning van zijn tegenstander van g8 via d6 naar g3 waarna zwart kon kiezen tussen mat, een verloren eindspel of opgave. Het werd het laatste.
Thomas Beerdsen – Vladislav Lymar
1.e4 c5 2.Pf3 Pc6 3.Lb5 e6 4.0–0 Pge7 5.Te1 Pd4 6.Pxd4 cxd4 7.c3 a6 8.Lf1 Pc6 9.b4 Ld6 10.Lb2 dxc3 11.dxc3 Dc7 12.h3 0–0 13.Pd2
Allemaal nog bekend. Wit wil Pc4 doen, of misschien a3 en c4. De volgende zet van zwart helpt daartegen, maar geeft wit wel een aanknopingspunt.
13…b5 14.a4! Lb7!? 15.axb5 axb5 16.Txa8 Lxa8 17.Lxb5 f5 18.Ld3 Lh2+ 19.Kh1
Zwart heeft hier een fraaie serie van zetten waarmee de partij in eeuwig schaak had kunnen eindigen: 19…Pe5! 20.Lc2 fxe4! 21.Lxe4 Pd3! 22.Lxd3 Lxg2+! 23.Kxg2 Txf2+! 24.Kxf2 Dg3+ 25.Ke2 Dg2+ 26.Ke3 Dg5+ en wit kan niet uit de schaakjes lopen.
19…fxe4? 20.Lxe4 Txf2 21.Dh5! g6 22.Lxg6!
Dit geeft wit een winnende aanval.
22…hxg6 23.Dxg6+ Kf8 24.Pe4! De5 25.Ta1! Txb2 26.Txa8+ Pb8
Zwart dreigt Tb1 mat en heeft alles gedekt. Toch is het wit die wint na de volgende zet.
27.Pf6! Ke7 28.Txb8! Dxb8 29.Dg7+
De zwarte koning wordt over het bord gejaagd.
29…Kd6 30.Dxd7+ Ke5 31.Pg4+ Kf4 32.Df7+ Kg3 33.Df3+ Kh4 34.Df6+ Kg3 35.Pxh2
35…Tb1+ 36.Pf1+ Txf1+ 37.Dxf1 voorkomt meteen mat, maar geeft zwart een hopeloos eindspel. Hij gaf daarom op.
Partij in viewer:
31 oktober: Schaken in de Apollohal
Het is een plek waar nationaal-socialisten en communisten partijbijeenkomsten hielden en waar Anne Frank schaatste: de Apollohal in Amsterdam. Het was in 1954 ook de plek van de 11e Schaakolympiade, de laatste die in Nederland werd gehouden. In het Sovjetteam zaten giganten als Botwinnik, Smyslov en Keres en natuurlijk won dit team de Olympiade. Daarna werd er vooral gebasketbald in de hal. Afgelopen weekend, dus 72 jaar later, werd er weer geschaakt via het Amsterdam Chess Open, een weekendtoernooi over zes ronden. De historische betekenis zal bij de meeste deelnemers niet bekend geweest zijn, maar daar had de organisatie iets op bedacht. In de zaal was een expositie te zien met grote foto’s van de Schaakolympiade, geplukt uit het Nationaal Archief. Zo werd het heden en verleden verbonden.
Aan het toernooi deden drie grootmeesters mee en de verwachting was dat de strijd om de toernooiwinst tussen deze drie zou gaan. Van Wely haakte na een verrassende nederlaag tegen Alan Bakija echter in de eerste ronde al af, al zou hij nog wel gedeeld tweede worden door zijn resterende partijen te winnen. Max Warmerdam werd met 5.5 uit 6 de winnaar van het toernooi. Zijn belangrijkste overwinning was tegen de derde deelnemende grootmeester, de Italiaan Lodici.
Lorenzo Lodici – Max Warmerdam
1.e4 c6 2.Pf3 d5 3.e5 Lf5 4.Ph4!? Ld7 5.g3 Ph6 6.Lg2 Pf5 7.Pf3 e6 8.0–0 c5 9.d3 Pc6 10.c4 dxc4 11.dxc4 Le7 12.Pc3 0–0 13.Lf4 Db6 14.Db3 Dxb3 15.axb3 Tfd8 16.g4 Pfd4 17.Pxd4 cxd4 18.Pb5 f6 19.exf6 gxf6 20.Lc7 Tdc8 21.Ld6 Kf7 22.Tad1 e5 23.Ld5+ Ke8?! 24.h3 Kd8 25.Tfe1 a6 26.Lxe7+ Pxe7 27.Pd6 Pxd5 28.cxd5 Tc2 29.f4 Kc7 30.Pe4 Tf8 31.Tc1 Txc1 32.Txc1+ Kb6 33.f5
Na een originele opening is een ongeveer gelijk eindspel ontstaan dat wel makkelijker speelt voor wit. Zwart moet sowieso een keer a5 doen (bijvoorbeeld hier) om b4 te voorkomen, zodat het witte paard daar niet door een pion gedekt gaat zijn.
33…Lb5 34.Kf2 Ld3 35.Pc5 Lb5 36.Pe4 Ld3 37.Kf3 h6 38.Pc5 Lb5 39.Ke4 Tg8 40.Pe6 Ld7 41.b4! Th8 42.h4 Lb5 43.b3 Ld7
Wit wil in deze stelling of met Tc7 binnenkomen of de doorbraak g5 spelen. Op dit moment kan zwart beide dreigingen tegenhouden. Maar na de wachtzet 44.Tc2! zit zwart in zetdwang: elke zet die hij doet laat een van beide dreigingen toe. Daarna zou winst voor wit niet meer moeilijk zijn.
44.Tg1? Lb5 45.Pc5 Kc7 46.Tc1 Tg8 47.g5 hxg5 48.hxg5 b6 49.Pe6+ Kd6
De winst is verkeken, maar na b.v. 50.g6 is het nog wel remise. In plaats daarvan loopt wit in een matnet.
50.gxf6?? Tg3
De matdreigingen op d3 en e3 zijn niet beide te voorkomen, dus wit gaf op.
Partij in viewer:
16 oktober:
De Olympiade, de twee jaarlijkse confrontatie tussen landenteams uit heel de wereld, dit jaar gehouden in Samarkand wat ligt in Oezbekistan, was ook voor het Nederlandse vrouwenteam niet helemaal succesvol gegaan.
Eindigen op een 44e plaats van het vrouwenteam is een teleurstelling. Uitschieter voor Nederland was Eline Roebers met een score van 7 uit 10 op het eerste bord. Van haar een mooie partij tegen Argentinië.
Fransisco – Roebers
1.e4 c5 2. Pf3 e6 3. c3 d5 4. exd5 exd5 5 .d4 Pc6 6. Ld3 Pf6 7. O-O c4 8. Te1+ Le7 9. Lc2 O-O 10. Pbd2 Te8 11. Pe5 Pxe5?!
Eline wil vaak leven in de brouwerij. Een zetje wat afwijkt uit de theorieboeken. Volgens de kenners is hier 11. … Ld6 beter.
12. dxe5 Pg4?!
Wie a zegt moet ook b zeggen. Deze zet is gebaseerd op het uitlokken van een fout van de witspeler.
13. e6?
Lijkt een leuke zet, maar wit had het spel van Eline kunnen weerleggen met 13.h3 Ph6 14. Df3! Lf8 15. Tf1+en de Argentijnse staat heel goed.
13. … Lxe6 14. Txe6 Pxf2!
Dit heet een mooie tussenzet.
15. Kxf2?
Fransisco is de weg kwijt. Aangewezen was 15. Df3 fxe6 16.Dxf2 Db6! Volgens de computer geeft deze stelling een plusscore voor Eline.
15. … Lc5 schaak!
De veiligheid van wits koning staat op het spel. NU is hij veroordeelt om in het centrum te blijven.
16. Kf1 Txe6 17. Pf3 Db6?!
Het plan met 17. … Tf6 met een zware druk op de stelling van wit is beter. Op 18. Lg5 komt dan 18. … Txf3+! 19. Dxf3 Dxg5
18. Dxd5?!
Ontwikkeling van de stukken aan de damevleugel is beter, dit kan heel goed met 18.b4!
18. … Tae8 19. Dxc4
Wit blijft op pionnenroof, maar ondertussen vergeet ze het initiatief van zwart.
19. … Lg1 20. Dh4 h6! 21. Ld3
Beter is 21. Ld2 maar 21. … Te2 is dan winnend voor Eline. Op 22. Pxg1 komt 22. … Txd2. Interessant is de variant 22. Te1 g5 23. Dg3 Tf2 schaak 24. Kxg1 Txf3 schaak 25. Kh1 Txg3 26. Txe8 schaak Kg7 27. hxg3 Dxb2 en er valt nog een loper van wit.
21. … Lc5?!
Een belangrijke regel is de druk niet te verlichten bij een aanval. Met 21. … Tf6 had Eline die druk kunnen opvoeren.
22. b4! Dd6 23. Dc4 schaak
En ineens staat wit gewonnen door het slordigheidje van Eline.
23. … Lb6 24. Lf4 De7 25. h4?
De verdedigende zet 25. Lg3 was de oplossing van het stellingsprobleem.
.25. … Df6?!
Beter is 25. … Tc6.
26. b5 De7.27. Td1 Td8 28. Te1??
En de witspeler gaat in de fout.
28. … Txe1 schaak! 29. Pxe1 Dxh4 30 .g3 Dh1 schaak 31. Ke2 Te8 schaak 32. Kd2 Dxe1 schaak
Het mag duidelijk zijn. Eline’s aanval slaat door de fout van wit keihard door.
.33. Kc2 Df2 schaak 34. Kb3 Dc5 35. Da4 Dd5 schaak 36. Kc2 Td8 37. De4 Dxa2 schaak 38 .Kc1 De6 39. Le5 Txd3! 0-1.
Partij in viewer:
23 oktober:
Henri Weenink (1892-1931) was in de vorige eeuw een bekende naam in de wereld van de schakers en in de wereld van de schaakproblematiek.
Weenink heeft maar een keer meegedaan met het Nederlands kampioenschap. In 1929 werd hij samen met Salo Landau tweede achter Max Euwe, die wereldkampioen was van 1935 tot 1937. In de olympiades deed hij het in die tijd verrassend goed en speelde hij in 1928 en 1930 aan het tweede bord, naast Max Euwe. In 1931 zat hij zelfs op het eerste bord wegens de afwezigheid van Max Euwe. Interessant om tussen de artikelen over de huidige olympiade iets over de vroege historie te schrijven van het wereldkampioenschap van landenteams.
Weenink diende de schaakwereld op verschillende manieren. Hij schreef in de jaren twintig de schaakrubriek in de Oprechte Haarlemsche Courant. Daarnaast was hij in de probleemwereld een actieve componist, redacteur en jurylid. Sterke partijschakers zijn vaak niet actief in de probleemwereld, behalve uiteraard Jan Timman, maar Weenink maakte als componist maar liefst 400 schaakproblemen. Gezien zijn korte leven, hij overleed op 39 jaar aan tuberculose, is dit aantal bijzonder te noemen en zeker ook de kwaliteit daarvan. Van betekenis was zijn bijdrage aan de probleemwereld van het boek ‘Het Schaakprobleem, Ideeën en Scholen’. Hierin beschreef hij de geschiedenis, gaf hij een goed onderbouwde thema-indeling en schreef hij over van bijna duizend probleemcomponisten. Op advies van de Amerikaan Alain White, een grote van die tijd, werd het boek in 1921 in het Engels vertaald. Weenink verwierf er wereldwijde faam mee. White schreef over Weenink als componist: “Alle stukken hebben hun eigen rol en hun eigen betekenis bij de intrige, en het spel is altijd treffend en verrassend.” Over het boek: “Wellicht het volledigste en het strengst omlijnde boek omtrent de geschiedenis en de kunst van probleemcompositie, dat ooit is geschreven.” Ik heb een exemplaar thuis en ben hier echt zuinig op. Ook wordt dit boek door mij vaak geraadpleegd, het mag terecht een basisboek genoemd van de schaakproblematiek.
Enige weken geleden werd ter oplossing aangeboden tweezet 1073 van Weenink. Een weezet waarop alle stukken, behalve de koning eenmaal op het bord staat. De sleutelzet is 1. Kc7! Zwart is in tempodwang. Na 1. … Tg6 komt 2. De8 mat en na 1, … Lg6 2. Df6 mat. Een wederzijdse interferentie van een toren en loper, of wel het Grimshaw-thema in miniatuur. Verder komt er op 1. … Lf7 2. Dd6 mat.
Driezet 1079 van Weenink kan opgelost worden, bespreking volgt over twee weken.
30 oktober:
In de toernooipraktijk van de hedendaagse schakers van wereldklasse komen er soms mooie eindspelen op het bord. Een bloemlezing van drie recente juweeltjes.
Een aantal weken geleden werd verslag gedaan van de prachtige overwinning van het team van Oezbekistan in de olympiade van landenteams van de hele wereld. Het bijzondere spel van de topgrootmeesters van Oezbekistan kwam specifiek tot uitdrukking in de slotfase van de partijen.
Er werden twee opgaven geplaatst die door de RD-lezers opgelost konden worden.
Diagram 1077. Abdusattorov- Caruana.
Wit wint met 44. Txg7+, een leuk torenoffer. Het vervolg is 44. … Kxg7 45. Te7+ Kg8 46. Kxf6 a4 47. Tg7+ Kh8 48. Txb7 Ta8 49. Kg5 en 1-0.
Diagram 1078. Yakubboev – Niemann.
Wit wint hier met 64. Pe7+! Nemen mag niet wegens mat achter de paaltjes. Dus 64. … Kf8 65. Tf2+ Kxe7 66. Te5+ Kd7 67. Td2+ en zwart verliest een toren en 1-0.
Dat de wereldkampioenkandidaat Javokhir Sindarov van het team van Oezbekistan – hij speelt volgende maand een match tegen wereldkampioen Gukesh Dommaraju uit India – ook wel eens de verliezende partij speelt, toont diagram 1. Sindarov verloor met zwart van Praggnanandha uit India.
We starten bij wits 94e zet.
94. a7!
Niet goed is 94. Txd5? wegens Kb6 95. Pa4+ Txa4 96. Tf5 Ta1 97. Txf2 Kxb5 en remise. Ook is 94. Pxd5? niet duidelijk voor de winst. Er komt dan 94. … f1D 95. Txf1 96. b6 Tb1. De zet 94. Pa4+? werkt ook niet , er komt dan 94. … Kxb5 95. a7 Txa4 96. Txd5+ Kb6 97. Tf5 Txa7 98. Txf2 en remise. Ook 94. Txf2? leidt tot remise, 94. … Pxc3 95. Kxc3 Kxb5.
94. … f1D
94. … Txa7 is minder 95. Txd5+ Kb6 98. Tf5.
95. Txf1
Zwart geeft op. Op 95. … Pxc3 komt 96. Txa1 en op 95. … Txf1 komt 96. a8D. Het beste is
95. … Txa7 96. Tf5 Td7 97. Pxd5!
Niet 97. Txd5? wegens 97. … Txd5 98. Pxd5 Kxb5 en remise.
97. … Txd5
Of 97. … Kxb5 98. Pf6+.
98. Txd5+ Kxd5 99. Kb4 Kd6 100. Ka5 Kc7 101. Ka6 Kb8 102. Kb6 Ka8 103. Kc7 en 1-0.
17 oktober: Een duizelingwekkende schwindel
De literatuur van het schaakspel staat vol met leenwoorden uit allerlei verschillende talen. Aan het begin van de vorige eeuw speelde het schaakdebat zich voornamelijk af in het Duits. Hoofdrolspelers waren de Duitsers Emanuel Lasker en Siegbert Tarrasch, en de Deen Aron Nimzowitsch. Ook de Hongaar Richard Réti schreef in het Duits.
Bekende Duitse schaaktermen zijn ‘zwischenzug’, ‘luft’ en ‘zugzwang’. De meest beruchte is echter de ‘schwindel’. Letterlijk vertaald betekent dit: ‘duizeligheid’. In de schaakliteratuur spreken we van een schwindel wanneer een verliezende speler de tegenstander verleidt tot het maken van een enorme blunder.
De Australische grootmeester en econoom David Smerdon schreef er zelfs een heel boek over. Hierin schrijft hij onder meer over de mentaliteit van de ‘schwindelaar’ en de psychologie van de tegenstander. Word je een betere schwindelaar door dit boek? Dat weet ik niet. Maar intrigerend zijn de praktijkvoorbeelden wel.
Het open toernooi in Hoogeveen beleeft dit weekend de ontknoping. In de tweede ronde wist het 15-jarige Nederlandse talent Oscar Zecha op wonderbaarlijke wijze een sterke Indiase meester te verschalken.
AL Muthaiah – Oscar Zecha
1.Pf3 d5 2.g3 Pd7 3.Lg2 e5 4.d3 Pgf6 5.0–0 Ld6 6.c4 c6 7.cxd5 cxd5 8.e4 d4 9.Pbd2 0–0 10.Pc4 Lc7 11.a4 Te8 12.b4 Pb6 13.Pb2 a5 14.Ld2 Le6?! 15.Pg5! axb4 16.Lxb4 Ld6 17.Pxe6 Txe6 18.Ld2 Pbd7?! 19.Lh3! Te7 20.Pc4 Pc5 21.Lg5 Te8 22.f4 exf4 23.gxf4 Le7 24.Lxf6! Lxf6 25.e5 Le7 26.a5 Ta6 27.Tb1 Lf8 28.Df3 Dh4 29.Tb6 Tea8 30.Tfb1?! Txb6 31.Txb6 De1+ 32.Lf1 Tc8 33.De2 Dc1 34.Dd2 Da1 35.f5 Te8 36.Db2 Dd1 37.De2 Dc1 38.Df3 De1 39.Dg3 Dd1 40.Kg2 Dc2+ 41.Df2 Dc1 42.h4 Td8 43.e6 f6 44.Dg3 Le7 45.Dc7?
De witspeler had de hele tijd de bovenhand, maar geeft zwart nu toch de gelegenheid om remise te forceren met 45…Dc2+! 46.Kg1 Pxd3!. In de partij laat Zecha een tactische wending toe.
45…Kf8?
De witspeler grijpt zijn kans met:
46.Td6!
De toren is taboe en verstoort de coördinatie bij zwart dusdanig dat hij de boel niet meer bij elkaar kan houden.
46…Te8 47.Dxc5
Als zwart hier had opgegeven had niemand ooit meer iets over deze partij gehoord. Zecha verzon nog een list met:
48…Df4!?
Een heleboel zetten zijn nu winnend voor wit. Het meest overtuigend zijn 48.Dxd4 en 48.Le2. Met het extra stuk kan wit cruisen naar de overwinning. De witspeler koos echter voor een andere logische zet…
48.Txd4??
Die is binnen, zal de Indiër gedacht hebben. Alles staat gedekt, zwart heeft geen schaak, en het eindspel na 48…Lxc5 49.Txf4 is hopeloos. Toch zal hij behoorlijk geschrokken zijn na:
48…Df2+!!
Een duizelingwekkende schwindel. Als een magneet trekt de zwarte dame de witte koning naar een ongunstig veld.
49.Kxf2 Lxc5
De penning gaat grof materiaal opleveren. Tot overmaat van ramp kan wit na 50.Ke3 Td8 de toren niet fatsoenlijk verdedigen. Door de actieve witte stukken en mooie pionstructuur is de stelling nog steeds prima speelbaar voor wit, maar ineens is zwart degene die het voor het zeggen heeft.
50.Lg2 Lxd4+ 51.Kf1 Tb8 52.Pd6?! b5 53.Lb7? b4
De vrij zwarte b-pion is heel sterk, en de loper houdt de witte a-pion in bedwang. Zwart staat op winst.
54.a6 b3 55.Pc4 g6 56.fxg6 hxg6 57.Ke2 Ke7 58.Kd2 Kxe6 59.Pa5 Th8 60.Pc6 Lb6 61.Kc3 Txh4 62.Kxb3 Kd6 63.a7 Lxa7 64.Pxa7 Th7 65.Pc8+ Kc7 66.La6 g5 67.Kc4 g4 68.Kd4 g3 69.Ke3 Tg7 70.Pe7 g2
0–1
Partij in viewer:
24 oktober: Anticlimax in Hoogeveen
Dat het economisch wat moeizaam gaat in Nederland merken ook de organisatoren van schaaktoernooien. Het jaarlijkse toernooi in Hoogeveen moest het ditmaal doen zonder de kroongroep, zodat bespaard kan worden voor de jubileumeditie van volgend jaar.
Ook de Open groep was niet bijzonder sterk bezet. Topfavoriet was Thomas Beerdsen, de enige grootmeester in het veld. Met 7/9 eindigde hij ongedeeld op de tweede plek. Een half punt meer scoorde de Indiër AL Muthaiah. In de vorige rubriek zagen we immers nog hoe hij in de tweede ronde geschwindeld werd. Dit overkwam hem niet nogmaals, en in het restant van het toernooi stond hij alleen nog een halfje af tegen Beerdsen. De sterkst presterende Noorderlingen waren Bram ten Dam en Eelke de Boer, die beiden knap op de derde plaats eindigden.
Bij aanvang van de slotronde gingen Muthaiah en de sterk presterende Noah Ritzerveld aan de leiding. Muthaiah kreeg echter het punt cadeau zonder ook maar een zet te hoeven spelen omdat tegenstander Tommy Grooten niet kwam opdagen. Grooten had de hele nacht moeten overgeven en achtte zichzelf niet speelklaar. Was dit verstandig? Grootmeester Loek van Wely heeft over dit fenomeen een interessante zienswijze: “Zolang je niet dood bent, in het ziekenhuis ligt of in de gevangenis zit, kun je gewoon spelen!” Goed, we weten inmiddels wel hoe het is afgelopen met andere mensen die het schaakspel verkozen boven hun gezondheid …
Omdat Ritzerveld ten onder ging tegen Ten Dam eindigde het evenement dus in een anticlimax. De overwinning van Thomas Beerdsen in de slotronde mocht er wel wezen.
Thomas Beerdsen – Vladislav Lymar
1.e4 c5 2.Pf3 Pc6 3.Lb5 e6 4.0–0 Pge7 5.Te1 Pd4 6.Pxd4 cxd4 7.c3 a6 8.Lf1 Pc6 9.b4!? Ld6 10.Lb2 dxc3 11.dxc3 Dc7 12.h3 0–0 13.Pd2 b5 14.a4
De witspeler heeft de openingsfase bijzonder nauwkeurig gespeeld en zet zwart nu onder druk.
14…Lb7!? 15.axb5 axb5 16.Txa8 Lxa8 17.Lxb5 f5
Lymar heeft zojuist een pion geofferd. Met deze breekzet hoopt hij tegenspel te creëren.
18.Ld3?! Lh2+! 19.Kh1 fxe4?
Beter was 19…Pe5! Lymar probeert de pion direct terug te veroveren, en dat komt hem duur te staan.
20.Lxe4 Txf2 21.Dh5! g6
22.Lxg6!
Zo’n kans moet je een dynamische aanvalsspeler als Beerdsen natuurlijk niet geven.
22…hxg6 23.Dxg6+ Kf8 24.Pe4!
De andere loper is taboe, omdat de witte toren dan beslissend bij de aanval komt via de f-lijn.
25…De5
Nu de dame ook kan helpen bij de verdediging lijkt de winstvoering nog niet zo eenvoudig. Hoe gaat wit verder?
25.Ta1! Txb2 26.Txa8+ Pb8 27.Pf6 Ke7
28.Txb8!
Alles is magnifiek doorgerekend. De witte koning staat veilig, terwijl die van zwart zo het bord over wordt gejaagd.
28…Dxb8 29.Dg7+ Kd6 30.Dxd7+ Ke5 31.Pg4+ Kf4 32.Df7+ Kg3 33.Df3+ Kh4 34.Df6+ Kg3 35.Pxh2
en Pf1+ is op de volgende zet beslissend. 1–0
Partij in viewer:
31 oktober: Conditionele meesters
Schaaktitels zijn er in vier verschillende smaken. Ze vereisen een verschillende minimumrating en hebben allen een afkorting. Het begint met de Kandidaat Meestertitel (CM, 2200). Dan volgt FIDE Meester (FM, 2300). Vervolgens Internationaal Meester (IM, 2400). De hoogste titel is Internationaal Grootmeester (GM, 2500). Daarnaast zijn er voor iedere variant ook vrouwentitels, waarbij de grens 200 ratingpunten lager ligt.
Zijn er ook voordelen aan het behalen van zo’n titel? Voor Kandidaat Meesters en FIDE Meesters is dit beperkt. Naast de eervolle vermelding is eigenlijk het enige voordeel een gratis Premium account op schaakserver chess.com. Pas vanaf Internationaal Meester wordt het interessant. Deze spelers krijgen meestal vrijstelling van het betalen van inschrijfgeld op toernooien. Ook krijgen ze soms een bescheiden vergoeding voor een optreden in de meesterklasse. Voor grootmeesters wordt het echt leuk. Zo is er startgeld en gratis hotelovernachtingen op toernooien, en kunnen de vergoedingen bij teamwedstrijden oplopen tot honderden euro’s per partij.
Voor heel veel spelers is dit niet weggelegd. Een bekend gegeven is dat er meer miljardairs zijn dan grootmeesters. Daarnaast passeert minder dan 4% van de spelers met een officiële FIDE rating de grens van 2200.
Is er dan nog een binnendoorweg om alsnog zo’n titel te bemachtigen? Jazeker! Bij grote internationale evenementen ligt de drempel een stuk lager. Afgelopen week vond het Europees kampioenschap voor clubteams plaats. Hier kon je aanspraak maken op een schaaktitel. Een score van 5 uit 7 kwalificeert je voor een FM-titel. En 3½ uit 7 is voldoende voor de CM-titel.
Er zit wel een addertje onder het gras. Want om daadwerkelijk de titel daadwerkelijk de titel te krijgen moet een speler ook ooit een rating hebben gehaald van respectievelijk 2000 en 2100 voor CM en FM. Tevens moet natuurlijk nog wel even een bedrag worden overgemaakt naar de FIDE bij de aanvraag. Wie cynisch denkt zal stellen dat de FIDE daarom het behalen van schaaktitels toegankelijker heeft gemaakt…
De Nederlanders Martin van Dommelen, Daan in ’t Veld en Dick de Graaf haalden allen de benodigde score voor de FM-titel. Ze zijn dus conditioneel meester. Omdat ze alle drie ook aan bovenstaande ratingeis voldaan hebben mogen ze bij de bond de FM-titel aanvragen. Met name de prestatie van De Graaf deed wat stof opwaaien. Als sterkste speler van zijn team Bloemendaal nam hij telkens plaats aan het laatste bord.
De beste schakers van Nederland, Anish Giri en Jorden van Foreest, zaten aan weerszijden in de finale. Beide spelers beleefden een wisselvallig toernooi, maar scoorden in de slotronde wel een heel knappe overwinning. Omdat ook Giri’s teamgenoot Tabatabaei won ging hun Turkse team Bayegan Pendik er met de titel vandoor.
Anish Giri – Nodirbek Abdusattorov
18.Lb2!
Met een intrigerend kwaliteitsoffer trekt Giri ten aanval.
18…Lxd1?
Zwart had beter niet toe kunnen happen.
19.Pf5! Dd8 20.Dg5 Ph5 21.Ph6+ Kh8 22.Dxc5 Dd2 23.Ld4 Tad8 24.h3 f6 25.Pf5 Le2 26.Le6 Ld1 27.Lc3 Dd3 28.La5 Tde8 29.Lc4 Dd7 30.Pd4 Tc8 31.Db4 Pf4 32.Txd1 Pxh3+ 33.gxh3 Dxh3 34.Pe2 Dg4+ 35.Kf1 Dh3+ 36.Ke1 Dh1+ 37.Kd2
Inmiddels heeft wit drie stukken voor de kwaliteit. Dus houdt zwart te weinig stukken over om de open witte koning te bedreigen.
37…Dg2 38.Tg1 Dxf2 39.Dxb7 g6 40.Th1 h5 41.Dxe4 1–0
Partij in viewer:
Lees de rubriek van Hans Ree in De Groene Amsterdammer op: https://www.groene.nl/auteur/hans-ree (voor niet-abonnees alleen op vrijdag van verschijning gratis)
Hans Böhm plaatst zijn rubriek voor de Telegraaf op zijn eigen website: https://www.hansbohm.com/2013/?cat=13
