Juweeltjes 1: Johner-Nimzowitsch

In deze rubriek nodigen we de bezoeker van Schaaksite graag uit om te genieten van de meest schitterende prestaties op het schaakbord, door alle eeuwen heen. De reden waarom voetballiefhebbers in vervoering raken als zij acties zien van Messi of Ronaldo moet bij ons schakers dezelfde zijn als wij de partijen naspelen die we hier willen tonen. En aarzelt u vooral niet om uw keus ook kenbaar te maken!

Al weer decennia geleden kocht ik een boek met de titel Learn from the Grandmasters van Raymond Keene. De Engelse grootmeester benaderde diverse sterke spelers om twee partijen te analyseren. Een van henzelf en één waardoor ze zelf onder de indruk waren gekomen of hen op een of andere manier beïnvloed had. Toevallig hadden Larsen en Szabo dezelfde partij genomen maar op een totaal andere wijze geanalyseerd. Deze partij werd gekozen, niet zozeer vanwege het feit dat de zwartspeler een fraaie strategische overwinning binnenhaalt -dat is vaker gebeurd- als wel vanwege de toen nieuwe en revolutionaire strategie die door Aaron Nimzowitsch in deze partij wordt geïntroduceerd: de zgn. profylaxe. Daaronder verstaat hij het inperken van de vijandelijke mogelijkheden, het afremmen van acties van de tegenstander. De Letse grootmeester, die in zijn tijd tot de wereldtop behoorde, wordt algemeen gezien als de grondlegger van de moderne strategische aanpak van het schaakspel. Met zijn boek ‘Mein System’ toonde Nimzowitsch zijn rebellie ten opzichte van de gevestigde orde en het in zijn ogen dogmatische gedachtengoed van spelers zoals Tarrasch. De ‘Hemmungs¬strategie’ zoals hij die in zijn boek introduceert is sinds onderstaande partij nauwelijks meer geëvenaard. Deze partij, die duidelijk behoort tot de klassiekers in het schaakspel, leg ik u ook graag voor.

Lees meer >

Gespot 75: Geheim, hoezo geheim?

Bij het grasduinen in schaakboeken, het doorbladeren van schaaktijdschriften, het surfen op het internet, het bekijken van schaakfilmpjes valt het oog wel eens op interessante stellingen, bijzondere voorvallen, geniale zetten en grappige blunders. In deze rubriek wil ik u die graag voorleggen.

Bent u ook iets tegengekomen? Laat het ons weten.


Ons bestaan wordt tegenwoordig steeds meer bedreigd door cyberaanvallen. Het valt bijna niet bij te benen wat cybercriminelen allemaal bedenken om de beschikking te krijgen over gevoelige gegevens. Het ene waarschuwende vingertje is nog niet geheven of het volgende staat al weer klaar. Dat was eind jaren ’70 en begin jaren ’80 wel anders. Toen sleepten schakers met grote koffers naar toernooien waarin diverse belangrijke schaakboeken waren opgeborgen. De informatievoorziening verliep vooral via het schrift nog nauwelijks via de ether.

De belangrijkste Nederlandse speler die een gooi naar de wereldtitel kon doen was in die tijd Jan Timman. Hij had zich inmiddels al vele malen bewezen maar nu moest het er dan eindelijk maar eens van komen dat hij in een WK-cyclus daadwerkelijk vuist zou gaan maken. In afwachting van het Interzonale toernooi in Rio de Janeiro, waar hij zich zou kunnen kwalificeren voor de WK-kwalificatiematches, stak het verzekeringsconcern Interpolis hem de helpende hand toe. Volledig in het geheim werd Timman in de gelegenheid gesteld om een tweekamp te spelen over acht partijen met een andere WK-kandidaat, de Rus Lev Polugaevsky.

Jan Timman
Lev Polugaevsky
Lees meer >

Begrijp wat u doet: Het Dame-Indisch 1

Opening: Het Dame-Indisch 1

Dit is het eerste deel van een opening die nog altijd op het hoogste niveau wordt gespeeld. In verschillende WK-tweekampen tussen Karpov en Kasparov kregen de heren zowel met wit als met zwart stellingsbeelden uit deze variant op het bord. Tot op de dag van vandaag blijft de wereldtop naar verborgen mogelijkheden zoeken die vooralsnog onuitputtelijk lijken te zijn.

1. d4 Pf6 2. c4 e6

Deze stelling zijn we al bij het Nimzo-Indisch tegengekomen en toen werd ons al duidelijk dat de strijd om veld e4 draaide. Wit vindt vaak de penning op het paard op c3 vervelend, vandaar dat men het andere paard maar eens begon te ontwikkelen.

3. Pf3

Het nadeel hiervan is natuurlijk dat wit wat meer moeilijkheden ondervindt om het centrum in handen te krijgen met e2-e4. Zeker na zwarts volgende zet

3…b6

waarna het Dame-Indisch op het bord is verschenen. Zwart gaat de strijd om veld e4 aan in de geest van Nimzowitsch, door met stukken dat veld te willen beheersen. Hij stelt pionzetten als … d7-d5 of … c7-c5 liefst zo lang mogelijk uit.

Lees meer >

Jasper Beukema grijpt Open jeugdtitel na zinderende slotronde

Het Open Nederlands Jeugdkampioenschap te Borne heeft dit jaar het respectabele aantal van 265 deelnemers getrokken. Als we de berichten lezen was de sfeer weer bijzonder goed! Dit ‘vakantietoernooi’ trekt jaarlijks vele schakertjes met hele families en soms een heuse begeleidingsstaf die hen bijstaat. Bij het grasduinen in de deelnemerslijsten zag ik een paar illustere namen van kinderen van wie de ouders hun sporen op het schaakbord verdiend hebben. Ik heb Jonkman (vader Harmen is GM), De Vreugt (vader Dennis ook al GM), en Bertholee (vader Rob bijna van meestersterkte en moeder Mariska de Mie behorend bij de landelijke damestop) gespot. En ongetwijfeld ben ik er nog een paar vergeten.

Jasper Beukema, winnaar in de A-groep (foto Harry Gielen)

De strijd in de A-groep was ongemeen spannend. Wel tekende zich een strijd af tussen Jasper Beukema, Bas en Daan Haver, Quinten Ramacker, Jasper Zwirs, Kevin Nguyen en Jonas Hilwerda die onderling zouden gaan uitmaken wie er met de titel vandoor zou gaan. De tussenstand na 8 ronden was:

Lees meer >

Heuglijk nieuws uit Vlissingen

Resultaten voor Nederlandse jeugd

Lees meer >

Analyses uit Helsingor

In het Deense Helsingor stond de afgelopen week het toernooi om de Politiken Cup op het programma. Indertijd werd het in de Deense hoofdstad Kopenhagen gehouden, nu vond het evenement onderdak in het pittoreske Helsingor.

Zelf bewaar ik goede herinneringen aan Denemarken (zie de columns Checky baby en Krankzinnige nachten in Kopenhagen , maar Helsingor zei me niet zoveel. Vandaar dat ik mijn clubgenoot Nick Bijlsma, die deelnam aan dat dit toernooi, vroeg om wat impressies van het toernooi te geven. Om te beginnen deden er nog wat meer landgenoten mee, waarvan Jan Timman natuurlijk de belangrijkste ijzer in het vuur was.

Lees meer >

Zomer in Vlissingen

Afgelopen zaterdag is Het Hogeschool Zeelandtoernooi in Vlissingen van start gegaan. Wederom zijn er ruim boven de 200 deelnemers aan de start verschenen die zon, zee en schaken met elkaar combineren.

Grootmeester Jobava (links) geeft zijn tegenstander Colin Boelhouwer een hand (foto Frans Peeters)

Met de sterke grootmeesters Jobava (2664, Van Wely (2654), Landa (2624), Krasenkow (2616) zijn er vier spelers boven de 2600 aan de start verschenen. Zes andere grootmeesters plus de nodige IM’s zorgen ervoor dat het aan de top wederom bijzonder sterk is.

Naast de University of applied Sciences als hoofdsponsor, werd bij de tweede ronde bekend gemaakt dat Adviesbureau Schrijvers b.v. (eigenaar van o.a. Schaaksite.nl en sponsor van o.a. En Passant, Jorden van Foreest en het Cultural Village Schaaktoernooi) de komende drie jaar een substantiële bijdrage zal leveren aan het HZ Toernooi! Met daarbij ook alle andere subsponsors heeft het toernooi zich een vaste plek in de Nederlandse zomertoernooien verworven en dat is goed nieuws voor het Nederlandse schaak.

Zoals te doen gebruikelijk spelen alle sterke spelers de eerste paar ronden tegen veel lager geplaatsten. Die ongelijke strijd wordt niet altijd in het voordeel van de op papier sterkere speler beslist, maar vaak wel. Vandaar dat we uit de eerste ronden een selectie van een paar kortsluitingen, mooie zetten of gave concepten voor u in opgavevorm bij elkaar hebben gezet. Veel plezier!

Lees meer >

IM-norm voor Tycho Dijkhuis

Het Utrechtse talent Tycho Dijkhuis heeft van 17 – 24 juli deelgenomen aan een Open toernooi in het Griekse Paleogora . Terwijl er druk werd vergaderd over een mogelijk faillissement van Griekenland speelde mijn oud-pupil Tycho ontspannen de benodigde punten bij elkaar.

Hij begon met drie uit drie alvorens hij de man met de hamer (GM Kharitonov) tegenkwam. Maar de Utrechter herstelde zich voorbeeldig met twee overwinningen, waaronder een tegen GM David. Dat liet hij volgen met drie remise tegen respectievelijk GM Rychagov, IM Firat en GM Banikas.

Het lukte de 16-jarige Tycho om voor de eerste keer in zijn leven een internationale meesternorm te scoren. Met 6½ uit 9 kwam hij zelfs een half puntje boven de IM-norm uit.

Lees meer >

Reinderman gedeeld eerste met Ikonnikov in Dieren

De laatste ronde van het Open Kampioenschap in Dieren heeft twee winnaars opgeleverd. De grootmeesters Dimitri Reinderman en Vyacheslav Ikonnikov zijn samen met 7 uit 9 op de eerste plaats geëindigd. Op basis van meer weerstandspunten ging de titel van Open Kampioen naar de speler die daar ook het meest recht op had. Reinderman stelde met een remise in gewonnen stelling tegen Jorden van Foreest de plaatsing voor het echte NK in Amsterdam van het volgende jaar veilig. Hij gaf remise op het moment dat zijn belangrijkste concurrent voor deze kwalificatieplek, Erwin l’Ami, in een puntendeling berustte tegen de Iraniër Elshan Moradiabadi.

Dimitri Reinderman, weliswaar gedeeld eerste met Ikonnikov maar toch de Open Kampioen van Nederland

De gedeelde eerste plaats voor Reinderman was in mijn ogen volkomen verdiend. Tot en met ronde zes had hij het toernooi gedomineerd. Maar toen moest hij met zwart tegen Erwin l’Ami en die slaagde erin om hem in een avontuurlijke partij te overmeesteren.

Lees meer >

Reinderman komt een punt los

In het Open Kampioenschap lijkt Dimitri Reinderman onbedreigd de titel te gaan halen. Na een goede overwinning in de zesde ronde met wit op de Iranees Elshan Moradiabadi staat hij met 5½ uit 6 een punt voor op een grote groep die hem uit het oog dreigt te verliezen.

Dimitri Reinderman, op weg naar toernooi-overwinning? (foto Frans Peeters)

Onder hen wel de nummer één op rating in dit toernooi, Erwin l’Ami. Die treedt dinsdag met wit aan tegen de koploper en hij zal er ongetwijfeld alles aan willen doen om zijn eigen kansen op de toernooizege intact te houden. Dat belooft een spannend duel te worden!

Lees meer >