Tata ronde 5: blij zijn, mag dat nog?
Tot nu toe leek Tata Chess 2026 de Nederlandse schaakfans weinig vreugde te geven. Ronde 1 begon veel te laat door acties van XR-demonstranten, er blijkt rumoer onder liefhebbers omdat er geen Nederlandstalig commentaar meer wordt verzorgd en na ronde 3 schreef de vaste maandagreporter van Schaaknieuws onomwonden dat de Nederlanders beroerd waren gestart. En toen moest het nieuws nog komen dat in ronde 4 potdomme de ijsjesscore alweer niet was gehaald! Mopperdemopper, terwijl er toch gewoon een toptoernooi wordt gespeeld waaraan maar liefst 4 van de 8 spelers meedoen die zich voor het Kandidatentoernooi hebben geplaatst!
Geen van die 4 Kandidaten stond trouwens na 4 ronden bovenaan de ranglijst. Die koppositie werd gedeeld door Niemann en Abdusattorov, ieder met 3 punten. Vandaag moesten ze tegen elkaar. Wie de ranglijst per ongeluk ondersteboven hield, zag nog een topper: de hekkensluiters Praggnanandhaa en Giri (beiden 1 punt) mochten ook tegen elkaar.
De echte koplopers speelden remise. Niemann wist wel wat druk op te bouwen, maar door tijdig een kwaliteit tegen twee pionnen te geven wist de Oezbeek alles keurig binnen de remisemarges te houden. Dit gaf zijn landgenoot Javokhir Sindarov de kans om zich bij het leidende duo te voegen. Deze slaagde daar in door de Yagiz Kaan Erdogmus maar liefst drie keer naar een verloren positie te spelen. Twee keer liet hij de jonge Turk (14 jaar oud) terugkomen, maar zijn laatste kans greep hij nadat Yagiz misgreep in een toreneindspel.
Sindarov,Javokhir (2726) – Erdogmus,Yagiz Kaan (2658)
Tata 2026 – Masters, 21.01.2026
66…Tg2? Deze logisch lijkende zet, die de witte koning op de h-lijn houdt, blijkt verliezend! Tegenintuïtief (voor mij althans) kon zwart nog remise maken door de witte koning naar zijn a-pion te jagen en dan op het juiste moment de f-pionnen aan te vallen. 66…Th1+ 67.Kg4 Tg1+ 68.Kf3 Tf1+ 69.Ke3 Te1+ 70.Kd4 (70.Kf2 Tc1 71.a4 Tc5) 70…Td1+ 71.Kc5 Tf1 en het einde zal waarschijnlijk zijn dat zwart zijn toren geeft voor de drie witte pionnen, waarna de zwarte koning samen met de g-pion genoeg zijn voor een half punt. 67.a4 Tg3 Zwart kan niet terug naar de remisevariant van de vorige zet. Na 67…Th2+ 68.Kg4 Tg2+ 69.Kf3 Tg1 70.a5 is hij twee belangrijke tempi kwijt. 68.a5 Ta3 69.Ta8 Kf6 70.Kg4 Kf7 71.a6 Kf6 72.a7 Kf7 73.f6! gxf6 Iets langer zou het duren na 73…Kg6 74.fxg7 Kxg7 75.f5 en de volgende pion op f6 beslist de strijd. 74.Th8 1-0 Het trucje 74. … Txa7 75. Th7+ zullen de meesten wel kennen.
In de viewer:
Een andere speler die op 3,5 punt had kunnen komen was Arjun Erigaisi, maar die ging in een raadselachtige partij onderuit tegen Vladimir Fedoseev. Al op zet 10 won Arjun een pion, vervolgens liet hij zijn tegenstander helemaal terugkomen in de partij en wist hij op zet 30 de noodrem niet te vinden.
De zwarte dame staat op het punt binnen te komen. Het gespeelde 30.La2? De3 31.Dd2 Pf4 32.Dxe3 Txe3 33.Tf2 Ld3 bleek niet de oplossing. Redding was nog wel mogelijk geweest na. 30. d7 De3 31. Da8! Dxg5 32. Dxd8+ Txd8 33. Pxc3. Erigaisi terug op 50% en Fedoseev nu op een gedeelde vierde plaats, samen met Jorden van Foreest die een degelijke remise speelde tegen Kandidaat Matthias Bluebaum en wereldkampioen Gukesh die in een eindspel tegen Nguyen ineens lelijke dreigingen richting koning wist te creëren.
Gukesh op het vinkentouw (foto: Lennart Ootes / Tata Steel Chess)
In twee partijen werden spelers verrast door de diepe openingsvoorbereiding van hun tegenstander. Goed nieuws voor diegenen die al die voorgekookte varianten maar niks vinden: het huiswerk werd niet beloond. Anish Giri werd verrast door 10. Dg3 in een variant van de Najdorf. Het kostte hem veel bedenktijd. Heel veel bedenktijd zelfs, op een gegeven moment had zijn tegenstander Praggnanandhaa een uur meer op de klok, maar Anish bleef keurig op de been en haalde een welverdiend half punt. Aravindh Chithambaram had zelfs nog minder profijt van zijn voorwerk, tegen Vincent Keymer werd het een bijzondere partij.
Keymer,Vincent (2776) – Aravindh,Chithambaram VR. (2700) [D35]
Tata 2026 Masters 21.01.2026
1.Pf3 Pf6 2.c4 e6 3.Pc3 d5 4.d4 Pbd7 5.cxd5 exd5 6.Lf4 Lb4 7.e3 Pe4 8.Dc2 g5!? Een verrassing voor iemand die zoals ik is opgegroeid met het advies om in de opening toch vooral eerst je stukken te ontwikkelen en te rokeren voordat je gekke dingen gaat doen. Maar 8. … g5 blijkt gewoon de meest gespeelde zet hier. Ondermeer Carlsen, Anand en MVL zien geen bezwaar in een beetje gek doen met de koning nog in het midden. 9.Le5 0-0!? Alle eerder genoemde spelers kozen hier voor 9. … Pxe5. In de gratis versie van de online database van Chessbase (ons Zeeuwen bin zuunig) staat slechts één partij met 9. … 0-0. 10.Ld3 g4!? Nu zijn we volgens mij echt op onontgonnen terrein. 11.Lxe4 GM Simon Williams vermaakte het publiek in De Zon met de variant 11.Tg1?! gxf3?? (11…Pxe5 12.Pxe5 c5=) 12.gxf3+ Pg5 13.Lxh7 mat. 11…dxe4 12.Dxe4 f5 13.Dd5+ Tf7
Even inventariseren: wit staat een pion voor, heeft alle lichte stukken ontwikkeld en zijn pionnenstelling op de koningsvleugel is nog mooi intact. Zwarts koning staat op de tocht, zijn toren op f7 gepend en Lc8 en Ta8 doen voorlopig niet mee. Ik denk echt dat als ik deze stelling met wit op het bord had gekregen, ik nu al de verwachte ratingwinst zou zitten uit te rekenen. Maar Aravindh kan ook rekenen, of waarschijnlijker: heeft de computer dat voor hem laten doen, en Stockfish geeft slechts een bescheiden + 0.34. 14.Pd2 c6 15.Dc4 Pxe5 16.dxe5 a5 16. … De7 met het idee 17. … Le6 lag ook voor de hand, maar zwart speelde bijna à tempo 16. … a5 en zat dus nog duidelijk in zijn voorbereiding. 17.Td1 b5 18.Df4 Keymer, die volgens mij vanaf zet 10 van de ene in de andere verrassing was gerold en al aardig wat bedenktijd had gebruikt, durfde het tegen de nog steeds snel spelende Indiër niet aan om op c6 te slaan. Het ziet er inderdaad nogal eng uit, al geeft de computer na 18.Dxc6 Lb7 19.Dxb5 La6! 20.Dc6 Dc8 21.Dxc8+ Txc8 wit, die intussen drie (!) pionnen voor staat, nog steeds een klein (!) voordeel. 18…De7 Hier begon ook Aravindh eindelijk wat langer na te denken. 19.Pe2 Ld7 20.a3 Lc5 21.Dg3
21. … Te8? Dit geeft wit de kans zijn pion op e5 stevige dekking te geven. Beter is 21…Tg7 22.0-0 (22.f4 gxf3 23.Dxf3 Dxe5 is zeker geen verbetering voor wit) 22…Lb6 en na … Lc7 kan zwart de pion op e5 winnen met een min of meer gelijke stelling. 22.f4 h5?! Nog maar net uit zijn voorbereiding laat de zwartspeler het nu snel uit de klauwen lopen. Weer was … Tg7 de betere zet, ook al staat wit inmiddels sowieso beter. 23.Pf3! Wit profiteert gelijk van de penning door zijn paard snel naar een beter veld te spelen. 23…Tg7 24.Pg5 h4 Zwart schakelt over naar schwindle-modus: dan maar alles naar voren! 25.Dxh4 Lxe3 26.Dg3 Txg5
27.Dxe3! Uiteraard niet 27.fxg5 f4 28.Dh4 Lf5. 27…Th5 28.Kf2 Le6 29.h3 gxh3 30.Td6 Td8 31.Pd4 Ld5 De ver opgespeelde pionnen doen zwart nu toch de das om. 32.Dg3+ Kf8 33.Tf6+ Ke8 34.Txh3 Txh3 35.Dxh3 Dc5 36.Kg3 [36.Kg3 Dxd4 37.Dh8+] 1-0
In de viewer:
Vincent Keymer (foto: Lennart Oostes / Tata Steel Chess)
In de Challengers-groep was het eindelijk eens een redelijk goede dag voor de Nederlanders. Max Warmerdam speelde moeiteloos remise tegen de koploper Aydin Suleymani en Erwin l’Ami deelde eveneens probleemloos het punt met Marc Andria Maurizzi. Eline Roebers deed het nog beter, waardoor ik de donderpreek, die ik al klaar had liggen na haar roekeloze “snelschaakopening” van ronde 1 en de pretentieloze slappe hap van ronde 3, ongebruikt de prullenbak in kon gooien. Met plezier overigens, want vandaag speelde ze een prachtige aanvalspartij.
Roebers,Eline (2398) – Yuffa,Daniil (2604) [B89]
Tata 2026 Challengers 21.01.2026
1.e4 c5 2.Pf3 d6 3.d4 cxd4 4.Pxd4 Pf6 5.Pc3 Pc6 6.Lc4 e6 7.Le3 a6 8.De2 Ld7 9.0-0-0 b5 10.Lb3 Pa5 11.f3 Le7 12.g4 0-0 13.h4 Tc8 14.Kb1 Pc4 15.Lc1 Da5 16.h5 h6 17.f4 b4 18.g5 hxg5 19.fxg5 Pg4
Na een scherp gespeelde opening staat wit hier al heel goed. Het is lastig kiezen tussen alle goede zetten. 20. Dxg4, 20. Lxc4 of zelfs 20. Pd5: allemaal prima voortzettingen, maar uiteraard kiest Eline voor iets dat nog meer olie op het vuur gooit. 20.Pf5 exf5 21.Pd5 Tfe8 22.exf5 Lxf5 23.Pxe7+ Kf8
Nu het paard steunen met 24. The1 of 21. Tde1 is OK, maar je kunt er natuurlijk ook nog een paar pionnen tegenaan gooien! 24.h6 gxh6 25.g6 Txe7 26.g7+ Kg8 27.Dxe7 De5 28.Db7 Db5 29.Df3 Tc5 30.Lxh6 Pa5 31.Le3 Pxb3 32.Da8+ Tc8 33.Th8+ Kxg7 34.Txc8 Pxe3 35.Tg8+ Kf6 36.Dd8+ Ke5 37.Dxd6+ Ke4 38.Te1 Pd4 39.De7+ Pe6 40.Tg3 Kf4 41.Dd6+ 1-0
Van begin tot eind overtuigend gespeeld! Een leuke partij, wie daar niet blij van wordt, verdient geen ijs.
Ook deze partij kunt u in de viewer naspelen.
Eline Roebers foto: Frans Peeters
Drie spelers nu met 3 uit 4 bovenaan in de Challengers-groep. Tip voor wie van een gokje houdt: zet uw geld op 15-jarige Andy Woodward.
Voor wie nog even alle partijen van ronde 5 wil naspelen, u kunt zie hieroner als volledig gratis service vinden (al wordt een donatie aan Schaaksite natuurlijk altijd op prijs gesteld!)
Als ik in de buurt was geweest, had ik vanavond op ijs getrakteerd, met een bolletje extra voor Eline. Veel schakers zouden na een toernooistart met vier nullen het liefst gelijk naar huis gaan, maar zij knalt er een grootmeester vanaf of er niets gebeurd is!
Overigens hebben de leiders natuurlijk 4 uit 5 in plaats van 3 uit 4.