Wim van der Wijk leert van AlphaZero
Het boek van Matthew Sadler en Natasha Regan over AlphaZero heeft op een overdonderende wijze de schaakwereld veroverd. De schrijvers gaven er in Wijk aan Zee een goedbezochte persconferentie over en er verschenen diverse recensies, waaronder deze van Koen Leenhouts hier op Schaaksite. Is het boek ook nuttig voor eenvoudige clubschakers? Jazeker, zegt Wim van der Wijk, die in de interne competitie van HSG (Hilversum) direct een partij won met de opmerkelijke opmars van de h-pion en andere kenmerken van het spel van Alpha Zero. Hier is zijn verhaal te lezen, met aan het einde een link naar een interview dat hij in 2017 hield met computergoeroe Jaap van den Herik.
In een partij in de onderlinge competitie probeerde ik in de voetsporen te treden van AlphaZero. Ik waagde mij aan een amateuruitvoering van de ‘Symfonie van de randpion’, zoals die partij inmiddels is gaan heten. Wat kan een clubschaker leren van de dimensie die dit revolutionaire AI-programma aan het schaken heeft toegevoegd? Op die vraag hoopte ik spelenderwijs een antwoord te krijgen. Helaas klinkt mijn symfonie hier en daar vals, maar fascinerend was het wel.
Computerschaak heeft me nooit echt geboeid maar ik heb de ontwikkelingen wel altijd geprobeerd te volgen. Onder de indruk ben ik al lang, geïnspireerd was ik echter nog nooit. Nu wel. De game changer in dit verband is AlphaZero. Het gelijknamige boek moet ik nog lezen maar een voorpublicatie in het magazine New in Chess fascineerde me mateloos. Het gaat om het hoofdstuk met de fraaie titel ‘Symfonie van de randpion’ (‘The rook’s pawn symphony’).
In die partij kwam de ruilvariant van het damegambiet op het bord, een populaire opening op clubniveau.
De variant behoort tot mijn repertoire met zwart. De aanpak van AlphaZero, een zelflerend monster, imponeerde mij en ik besloot het systeem ook zelf toe te passen, als ik de kans zou krijgen.
Die kans kreeg ik, sneller dan gedacht. Eigenlijk te snel, want ik had de partij eerst nog wel wat beter willen bestuderen. Vier zetten van AlphaZero waren me bijgebleven, maar niet precies de context waarin ze zijn gespeeld. Hieronder ter vergelijking de momenten waarop deze zetten in beide partijen op het bord komen. De omstandigheden wijken nogal af.



Toen ik nog heel jong was, kregen we thuis het computerprogramma The Final Chess Card. Waarschijnlijk was het bedoeld voor mijn oudere broer en zus die toen iets verder waren in het schaken. De naam van dat programma suggereerde dat een definitieve oplossing van het schaakspel nabij was, maar dat was bij dit programma nog lang niet het geval.
Gek genoeg maakte enige opwinding zich van mij meester toen begin december 2017 berichten over AlphaZero verschenen. Een programma dat binnen een paar uur schaken leert en dan al sterker is dan het sterkste programma ooit, doet het goed bij de massa en blijkbaar ook bij mij. Later bleek dat op de onderzoeksopzet wel wat af te dingen was. AlphaZero maakte gebruik van veel sterkere hardware en Stockfish was niet op zijn sterkst. Desondanks was ik bijzonder onder de indruk van het mysterieuze spel van AlphaZero dat op niets leek wat ik eerder gezien had.
Van Hienen besloot de Petitie te starten met zijn buurman Pieter Siegel.
Het duo toernooi dat we vorig jaar organiseerden in het kader van ons jubileum was zo gezellig dat er een nieuwe editie komt en wel op zaterdag 23 maart. Kleine wijzigingen ten opzichte van vorig jaar: we tellen nu de bordpunten in plaats van de matchpunten en de inschrijvingsvoorwaarden zijn iets verruimd. Naast teams met minimaal 25 jaar leeftijdsverschil zijn nu ook teams toegestaan waarbij de oudste deelnemer minimaal twee keer zo oud is als de jongste toegestaan.
Op vrijdag 22 februari kwam er in Soest een einde aan de bekeraspiraties van En Passant voor dit seizoen. In een volgepakt Gildehuis was het bijna een herhaling van de wedstrijd uit november 2016, die overigens al rond tien uur in 2-2 was geëindigd met vier remises. Wij wonnen toen na strafschoppen. De herhaling zit hem dan ook niet in de eindscore, maar in de paringen. Ook toen Henk Vedder tegen Eric de Haan,
Een paar maanden geleden schreef Miguoel Admiraal het Andorra Open op zijn naam en behaalde zijn eerste grootmeesterresultaat. Afgelopen week deed hij dat kunstje nog eens dunnetjes over. In het sterk bezette toernooi van Cappelle le Grande behaalde Miguoel een score van 7,5 uit 9. Hoewel 4 anderen op hetzelfde totaal uitkwamen, mocht Miguoel zich met de beste tiebreak-score de enige echte toernooiwinnaar noemen. Hiermee hield hij maar liefst 12 grootmeesters achter zich.
De afgelopen jaren zijn de DGT-liveborden een begrip geworden in de schaakwereld. Het bedrijf SquareOff uit Mumbai heeft goed zitten nadenken over de ontwikkeling van deze “e-board”-markt en heeft een zelfbewegend schaakbord ontwikkeld! Hiermee kan iedereen zijn verslaving aan het online schaken bevredigen op een echt schaakbord.
In deze aflevering van deze rubriek heb ik (op verzoek) een compilatie gemaakt van een vijftal artikelen die in 2012 in Schaakmagazine zijn verschenen. Door ze gedeeltelijk bij elkaar te voegen is er nu een overkoepelende verhandeling over het Wolgagambiet verschenen.

Aanstaande maandag (25 februari) organiseert de Delftse Schaakclub de vierde avond van het Open Delfts Rapidschaakkampioenschap 2018/2019. Per avond spelen de deelnemers vijf schaakpartijen, met een bedenktijd van 15 minuten per persoon per partij.
Met Clinch it! is Amerikaanse schaakschrijver Cyrus Lakdawala aan zijn tigste boek aangekomen. En de ervaring loont: het boek is tot in de puntjes uitgewerkt, boeiend en vooral erg goed geschreven. Het hoofddoel van de auteur is om het winnende voordeel vast te stellen en dan tot een goed einde te brengen.
