Schaaksite

Recensie: “Understanding Chess Exchanges”

1 maart 2024 14:21 Michel Hoetmer 1

Er zijn onderwerpen waarover in de schaakliteratuur relatief weinig is geschreven. Zo’n onderwerp is “ruilen”. Mijn schaakbibliotheek bevat inmiddels behoorlijk wat titels, maar er is naast dit boek slechts één ander boek waarin het thema ruilen centraal staat. Uiteraard zijn er wel andere boeken die aandacht aan dit onderwerp besteden, maar over het algemeen toch lang niet zo uitgebreid.

Het is best raar als u bedenkt dat ‘ruilen’ in elke schaakpartij voorkomt en het dus ontzettend belangrijk is om te weten wanneer het beter is om een stuk of een pion wel of niet te ruilen. Mijn moeder waarschuwde me in een geheel andere context er al voor: “Van ruilen, komt huilen.” Kortom: het is een uitermate boeiend en vooral belangrijk onderwerp. Zullen we samen kijken hoe de auteurs van dit fraaie boek het hebben aangepakt?

Recensie: 1001 Deadly Chess Puzzles

19 januari 2024 12:39 Michel Hoetmer 1

Wellicht denkt u: al weer een opgavenboek. Daar zijn er al zoveel van! Klopt! Maar dit boek is toch net weer ietsje anders dan de anderen. Gelukkig zijn het niet allemaal opgaven van de soort wit/zwart speelt en wint. Op zich is dat ook niet verkeerd, maar naar mijn smaak hebt u er meer aan als u bij een opgave niet al te veel aanknopingspunten krijgt. Die heeft u in een normale partij ook niet. Maar laat ik allereerst het woord geven aan de auteur: James Rizzitano.

“Het bestuderen van schaaktactiek is verreweg de belangrijkste activiteit voor de meeste schakers. Van beginner tot op het niveau van grootmeesters hebben schakers te maken met tactische beslissingen bij vrijwel elke zet in een partij. Ik heb de afgelopen vijf maanden partijen bekeken van spelers met een rating van 2200 of hoger die in het jaar daarvoor zijn gespeeld en 1001 van de meest instructieve tactische puzzels geselecteerd.”

Daarmee is meteen duidelijk dat u kunt rekenen op allerhande nieuwe puzzels. U hoeft niet bang te zijn veel van die puzzels al te kennen. Dat is een bezwaar wat ik heb bij sommige oudere boeken. Het boek bevat weinig tekst. De auteur zegt hierover:

“Dit is een echt aanvalscursus in de tactiek. Daarin leert u door op te lossen. De lessen zitten hem in de puzzels. En u leert dus door ze op te lossen. De vier eerste hoofdstukken bevatten ook delen waarin u u zelf kunt testen. Deze posities zijn iets eenvoudiger waarbij het draait om wat u heeft geleerd. En herhaling kan natuurlijk nooit kwaad.”

Overigens gaat het gelukkig wel iets verder dan “vind de tactiek en dan op naar de volgende”. Het gaat er om dat u de stellingen grondig analyseert. Alleen op die manier leert u er iets van. Begrijpen waar het om draait. Zullen we er dan maar een paar doen?

Recensie: Theoretical Rook Endgames

15 december 2023 16:50 Michel Hoetmer 3

Quality Chess publiceerde dit boek geschreven door Sam Shankland samen met ‘Conceptual Rook Endgames’ (auteur: Jacob Aagaard). Het is een tweeluik binnen de serie ‘Grandmaster Knowledge’ waarin alle aspecten rond toreneindspelen aan de orde komen.

De studie van toreneindspelen is belangrijk omdat die het meest voorkomen in de praktijk. Een grondige en vooral praktische kennis kan een schaker veel halve en hele punten opleveren. U hoeft ook niet bang te zijn dat het saai is. Toreneindspelen, ook de theoretische aspecten ervan, zitten boordevol verrassende en tactische wendingen.

Voordat de boeken op de markt verschenen stelde Jacob Aagaard op Twitter de vraag ‘wat we van de titels vonden’. Zelf was ik minder enthousiast over beide titels. Ik heb op een totaal ander vakgebied diverse boeken geschreven en wat ik daarvan leerde is dat de titel van een boek direct moet ‘aanspreken’ wil het goed scoren in de verkoop. Als er ‘hoop’ op een beter leven inzit, is dat zeker een pre. Beide titels doen geen vrolijk belletje bij me rinkelen.

Maar het moet gezegd: de titels dekken wel prima de lading. Theoretical Rook Endgames gaat precies over het onderwerp dat men met de titel belooft. Hoe zit het met ‘conceptual’? In dat boek (daar leest u volgende maand meer over) concentreert de auteur zich op 24 belangrijke ideeën, concepten, die een rol spelen in dergelijke eindspelen. Denk aan afhouden, zetdwang, activiteit van de koning, tempo oorlog, doorbraak en nog veel meer.

Terug naar het boek van Shankland. Als u denkt: “Theoretisch” dan is het vast oersaai! Nee, het is toch ook heel lekker praktisch. Er was nog een ander bezwaar wat ik om mijn oren kreeg toen ik wat voorbeelden uit het boek op Facebook plaatste. De reactie was: