Schaaksite

Vraag over oprichting schaakclub (Morphy?) door Jan Esser in 1893

20 januari 2021 12:52 Redactie 6

Van Klaas Marck kregen wij de volgende vragen. Is er een lezer die hier iets over weet, of iemand kent die er meer van zou kunnen weten?

Schrijvend aan een korte biografie over mijn vakgenoot Jan Esser stuit ik op het volgende probleem.

Zowel in het proefschrift van Barend Haeseker ‘Dr. JFS Esser and his contributions to plastic and reconstructive surgery’ (1983) als in ‘Het Tomeloze leven van Johannes Esser’ (2002) van journalist Ton Neelissens is te lezen dat Jan Esser in zijn middelbare-schooltijd de schaakclub Morphy heeft opgericht, en wel op 28 december 1893. Ook schrijft Neelissen dat Lasker in 1988 Leiden bezocht en gast was van de studentenschaakclub Alapin, waarvan Jan Esser de president was. Beide auteurs drukken in hun boek ook foto’s af (zie bijlagen).

Ik betwijfel of Jan Esser in zijn middelbare-schooltijd een schoolschaakclub heeft opgericht die Morphy werd genoemd. Waarom zou hij dat doen wanneer al in 1863 in Leiden bij het Leids Studenten Corps een gelijknamige club was opgericht? Kijken we naar de afbeelding ‘Esser scholierenschaakclub Morphy 1896′, dan is mijn indruk dat we niet naar scholieren kijken, maar naar studenten, die voor zich het portret van Morphy hebben staan.

Over studentenschaakclub Alapin vind ik op internet bij haagseschaakbond.nl/content/view/394/43/, een bijeenkomst waar Haeseker sprak en ook Hans Ree. Hier wordt vermeld dat Esser Morphy oprichtte in 1893 (als scholier) en later voorzitter was van de studentenschaakclub Alapin. Dat komt mij voor als merkwaardig. Esser was lid van het Leids Studenten Corps en dus vrijwel zeker ook lid van het veel eerder opgerichte Morphy.

Ook vind ik deze in mijn ogen foutieve informatie terug op oudzuylenutrecht.nl/esser-en-leussen/ een bijdrage van ene Robert Beekman uit 2016 bij Schaakclub Oud Zuylen.

Fameuze nieuwtjes van Loek

6 januari 2021 20:16 Twaburov 1

In Ecce Homo Ludens XV schrijft René Olthof over Loek Mostertman, die in 1955(!) al meedeed aan het Hoogoventoernooi. Volgens René is Loek ook de bedenker van vele fameuze nieuwtjes, waaronder 10.h4 in de Draak.

Lees het artikel op de HMC-site. Zie ook het overzicht van alle artikelen in deze serie.

WOW wint Kerstquiz 2020

3 januari 2021 16:34 Max Euwe Centrum 0

De winnaar van de Kerstquiz 2020 van het MEC is ‘WOW’, het team bestaande uit Eric de Winter, René Olthof en Gerard Welling.

Dit schaakhistorisch uiterst sterke team scoorde 98 van de 100 punten en wist Rudy Bloemhard 1 punt voor te blijven. Paul Tuijp en Berry Brand eindigden heel fraai op de gedeelde derde plek.

Er waren enkele opgaven waar meerdere inzenders in de fout gingen,

Historische foto Amsterdamse dovenschaakclub TOG

13 december 2020 23:35 René Pijlman 8

De Amsterdamse dovenschaakclub TOG bestaat op 30 maart 2021 honderd jaar. In dat kader wordt gewerkt aan een fototentoonstelling over de club. Daarbij is een bijzondere historische foto opgedoken in het archief. TOG heeft deze foto ruim 20 jaar geleden van een van zijn leden gekregen.

De foto is vermoedelijk rond 1930 genomen. Een van de toeschouwers is herkend als TOG-lid Jacob de Vries, geboren op 12 mei 1912 in Amsterdam en vermoord op 26 maart 1943 in concentratiekamp Sobibor.

Schaakgeschiedenis in vogelvlucht 23: Anatoly Karpov

30 november 2020 16:03 Herman Grooten 6

Deze rubriek is gemaakt voor schaaksite.nl en is terug te vinden onder het kopje ‘Schaakhistorie’.

Omdat het schaakspel een eeuwenoud spel is, dat naar schatting al 3000 jaar oud is, lijkt het mij gepast om een serie korte artikelen te presenteren, waarin de schaakgeschiedenis voor het voetlicht wordt gebracht. In de vorige aflevering hebben we het gehad over Bobby Fischer. In deze nieuwe aflevering zullen we het hebben over Anatoly Karpov (Geboren in 1951).

Karpov (foto Jos Sutmuller)

De Rus Anatoly Karpov kreeg in 1975 de wereldtitel in de schoot geworpen omdat met Fischer geen overeenstemming gevonden kon worden voor een match om het wereldkampioenschap. Hoewel het bijna rond was, kwam de tweekamp niet tot stand. Karpov was de uitdager geworden door in het kandidatentoernooi zijn respectievelijke tegenstanders Polugaevsky, Spassky en Korchnoi uit te schakelen.

Omdat Fischer zich uit de schaakwereld terugtrok – naar later bleek voor maar liefst twintig jaar – wilde Karpov graag bewijzen dat hij de terechte wereldkampioen was. Dat deed hij met verve. In een periode van ruim tien jaar won hij bijna alle toernooi waaraan hij deelnam en dat waren er heel veel. Ook leed hij bijzonder weinig nederlagen gedurende deze tijd, hij bleek een zeer moeilijk te kloppen tegenstander. Zijn spel sprak evenwel, zeker aanvankelijk niet, niet tot de verbeelding bij het grote publiek. Op ondoorzichtige wijze wist hij menig tegenstander tot fouten te verleiden, die voor die het in de gaten had in de houdgreep werd genomen. De stijl van Petrosian, die gebaseerd was op het indammen van de kansen van de tegenstander, leek nog het meest op het subtiele spelletje dat Karpov speelde. Maar Karpov was veelzijdiger dan zijn voorganger. Naast zijn sublieme positiespel en zijn weergaloze eindspeltechniek, kon hij in tegenstelling tot zijn voorganger ook geweldig aanvallen. Hoewel hij het niet vaak deed, zijn er ook genoeg aanvalspartijen van hem bekend.

Maar zijn grote specialiteit, het manoeuvreren in gesloten stellingen (in navolging van Capablanca), het spel op twee vleugels laat hij zien in de volgende schitterende strategische partij: